TOP Książek - Czytaj PL

Najciekawsze portrety ojców w literaturze

Martyna Gancarczyk — Fri, 23 Jun 2023 13:20:41 +0000

23 czerwca w Polsce, od 1965 roku obchodzimy Dzień Ojca. Święto ustanowiono na początku XX wieku, w odpowiedzi na cieszący się wielką popularnością Dzień Matki. Po raz pierwszy Dzień Ojca obchodzono 19 czerwca 1910 roku. Przy tej okazji przyjrzyjmy się najciekawszym przedstawieniom ojców w literaturze.

Biblia i mitologia

Postać ojca pojawia się w podaniach od zarania dziejów. Prawdopodobnie najwięcej archetypicznych przedstawień ojca pojawiło się w Biblii. Wystarczy tylko wspomnieć o Bogu-ojcu, Adamie – pierwszym ziemskim tacie, ojcu z przypowieści o synu marnotrawnym czy wreszcie postaci Abrahama wystawionego na próbę przez samego Boga. O każdym z nich śmiało można by napisać osobny artykuł.

Równie wiele fascynujących obrazów ojca można znaleźć w mitologii greckiej. Już na samym początku mamy do czynienia z ojcobójstwem – Kronos pozbawia władzy swojego ojca Uranosa. By nie powtórzyć losów swojego ojca, postanawia połknąć wszystkie swoje dzieci. Niestety, nie uda mu się przechytrzyć losu, bowiem tronu pozbawi go Zeus – zdecydowanie najważniejszy i najciekawszy ojciec w całej mitologii. Mitologiczny władca wszystkich bogów nie należał do najwierniejszych. Z racji swoich licznych romansów, zarówno z boginiami, jak i śmiertelniczkami, ciężko ustalić ile tak naprawdę miał dzieci. Wśród nich byli bogowie olimpijscy, herosi i zwykli ludzie. Postać Zeusa różni się w zależności od podań. Jednak różne wersje podkreślają kilka jego cech – władczość, siłę, mądrość, emocjonalność i rzecz jasna hedonizm.

Kup ebooka Mitologia lub audiobooka Mitologia lub książkę Mitologia na Woblink.com

Przy okazji mitologii warto wspomnieć o Dedalu, ateńczyku, który został uwięziony w labiryncie Minotaura na Krecie. Dedal znalazł sposób by wraz ze swoim synem uciec z wyspy. Wynalazł skrzydła, z wosku i piór, dzięki którym mogli unieść się w powietrze. Nie mogli jednak lecieć się zbyt wysoko, by słońce nie rozpuściło wosku, co w konsekwencji, w wyniku upadku z dużej wysokości, doprowadziłoby ich do śmierci. Nieroztropny syn nie posłuchał ojca i zginął podczas ucieczki. Dedal jest archetypem ojca dającego lekcje swojemu synowi, jednocześnie dającemu swojemu dziecku wolność w podejmowaniu decyzji.

Treny – Jan Kochanowski (1580 r.)

Do tej pory przedstawiliśmy kilka przykładów, w których pojawia się ojciec i syn. Nie sposób zatem ominąć smutnej, choć pięknej i wzruszającej, miłości Jana Kochanowskiego do swojej córki Urszulki. W cyklu 19 Trenów, Kochanowski wyraża cierpienie, smutek i ogromną pustkę, którą czuje po śmierci swojej ukochanej córeczki. Z każdym kolejnym tekstem, Do dziś cykl pozostaje jednym z najwspanialszych przykładów utworów żałobnych. “Treny” są najbardziej osobistym utworem Kochanowskiego. Ukazują nie tylko ból artysty, ale również wielką emocjonalność oraz odkrywają kryzys światopoglądowy, który przeżywał po śmierci córki.

Kup ebooka Treny na Woblink.com

Pinokio – Carlo Collodi (1883 r.)

„Pinokio” Carlo Collodiego to fantastyczna powieść dla dzieci, która pierwotnie ukazywała się w odcinkach w latach od 1881 do 1883. W pełnej wersji „Pinokio” został wydany w 1883 roku. Obecnie opowieść o wystruganym z drewna pajacyku zaliczana jest do klasyki literatury dziecięcej i doczekała się wielu kontynuacji czy adaptacji. Pinokia do życia powołał stary lalkarz Dżepetto. Mężczyzna był bardzo samotny i od zawsze pragnął mieć syna. Postanowił więc wystrugać drewnianego chłopca, który nagle ożył. Dżepetto bardzo cieszył się, że w magiczny sposób zyskał syna, nawet tak krnąbrnego i niegrzecznego jak Pinokio. Przez cały czas wspierał syna, który przysparzał mu wiele zmartwień i chciał wychować go jak najlepiej, w czym pomagali mu Mówiący Świerszcz i Wróżka o Błękitnych Włosach.

Kup ebooka Pinokio na Woblink.com

Pamiętniki Tatusia Muminka i Tatuś Muminka i morze – Tove Jansson (1950 r.)

Tatuś Muminka to jedna z bardziej tajemniczych postaci kultowego cyklu Tove Jansson o uroczych stworkach zwanych Muminkami. To typ ogromnego marzyciela i romantyka. Wychował się w prowadzonym przez surową dyrektorkę sierocińcu. Szybko go jednak opuścił, aby móc odkrywać świat i przeżywać masę przygód. Podczas swoich podróży poznał między innymi tatę Ryjka i tatę Włóczykija. Od czasu spotkania Mamy Muminka tworzy z nią zgodny i szczęśliwy związek. Mieszkają w Dolinie Muminków. Znakiem rozpoznawczym Tatusia Muminka jest czarny cylinder. Pisze pamiętniki, lubi sztukę i podróże. Owianą tajemnicą postać Tatusia Muminka przybliżają następujące tomy z serii „Tatuś Muminka i morze” (opowiadający o samotności i niezrozumiałej tęsknocie), a także „Pamiętniki Tatusia Muminka”. Tove Jansson zawarła tu wiele informacji dotyczących młodości głowy rodziny Muminków i rodziców innych znanych postaci jak Włóczykij, Mała Mi czy Ryjek.

Kup ebooka Pamiętniki Tatusia Muminka lub audiobooka Pamiętniki Tatusia Muminka na Woblink.com

Nagi sad – Wiesław Myśliwski (1969 r.)

Ojciec przedstawiony w „Nagim sadzie”, debiutanckiej powieści Wiesława Myśliwskiego, to mężczyzna skryty, małomówny i niepiśmienny, całe swoje życie mieszkający na wsi. Postać ojca, jak i wszystko co dzieje się w powieści, ukazana jest oczami syna, wykształconego nauczyciela, który powraca do przeszłości starając się zrozumieć siebie, ojca, a przede wszystkim łączące ich relacje. Miłość między tą dwójką bohaterów objawiała się w szeregu drobnych gestów, milczeniu, domysłach i szukaniu siebie nawzajem. „Nagi sad” to książka niespieszna, napisana kunsztownym językiem oraz ukazująca w filozoficzny, sentymentalny i dający do myślenia sposób relacje łączące najbliższych sobie ludzi.

Kup ebooka Nagi sad lub książkę Nagi sad na Woblink.com

Ojciec chrzestny – Mario Puzo (1969 r.)

Vito Corleone to ojciec chrzestny jednej z nowojorskich mafijnych rodzin. Jest człowiekiem honoru, ale także brutalnym donem rządzących swoimi ludźmi twardą ręką. Rodzina Corleone wzbogaciła się na handlu alkoholem w okresie prohibicji. Don Vito poznał wtedy innych donów, z którymi współpracował. Brutalny, nieugięty i nieustępliwy, wzbudza postrach wśród większości ludzi, ale też sprawiedliwy (przede wszystkim według swojego kodeksu moralnego). Rodzina, a zwłaszcza dzieci, to dla niego najwyższa wartoś. Wraz z żoną Carmellą doczekał się czwórki dzieci Santina, Frederica, Michaela oraz Constanzię. Vito Corleone, jako człowiek honoru, nie cofnie się przed niczym, aby zadbać o swoją rodzinę. Miłość, którą darzy dzieci to uczucie skomplikowane, nieraz pozornie pozbawione czułości. Don Vito często wymaga od swoich dzieci szeregu poświęceń w imię dobra rodziny.

Kup ebooka Ojciec Chrzestny lub audiobooka Ojciec Chrzestny na Woblink.com

Lśnienie – Stephen King (1977 r.)

Jack Torrance to bardzo specyficzna i rządzona sprzecznościami postać. Urodził się w patologicznej rodzinie, doświadczył przemocy ze strony ojca. Mimo to kochał go. W przyszłości zaczął postępować jak jego własny ojciec tyran. Postanowił zostać nauczycielem, ożenił się, doczekał synka i popadł w alkoholizm. Często jest zły – karze małego Danny’ego i wyrządza mu krzywdę. Jednak mimo wszystkich wad i negatywnych cech jego synek nadal darzy go miłością, próbując wytłumaczyć sobie i usprawiedliwić nawet najgorsze zachowanie taty. Jack Torrance zarówno bawił się z chłopcem dostarczając mu niezapomnianych chwil radości, jak i sprawiał Danny’emu ogromnego bólu – w chwili złości złamał dziecku rączkę. Prawdziwe (?) oblicze Jacka poznajemy dopiero w hotelu Panorama do którego udaje się wraz z żoną i synkiem. Duchy Panoramy upomną się o mężczyznę i postarają się, wydobywając z niego to co najgorsze, wpędzić go w obłęd.

Kup ebooka Lśnienie lub audiobooka Lśnienie na Woblink.com

„Cień wiatru” – Carlos Ruiz Zafón (2001 r.)

19 czerwca 2020 roku, w wieku 55 lat, zmarł Carlos Ruiz Zafón, autor „Cmentarza Zapomnianych Książek”, bestsellerowego cyklu składającego się z czterech tomów: „Cienia wiatru”, „Gry anioła”, „Więźnia nieba” i „Labiryntu duchów”. Jednym z głównych bohaterów serii jest Daniel Sempere, którego ojciec, odegrał bardzo ważną rolę w jego życiu. Señor Sempere prowadził znaną barcelońską księgarnię, dzięki czemu Daniel całe dzieciństwo spędził wśród książek. Pewnego dnia ojciec zabrał swojego syna na tytułowy Cmentarz Zapomnianych Książek, gdzie ukryto setki starych książek. Chłopiec mógł spośród nich zabrać tylko jedną. Jego wybór padł na „Cień wiatru”, autorstwa Juliana Caraxa. Wizyta na Cmentarzu jest punktem wyjścia historii opiewającej na blisko 4000 stron. Danielowi tak bardzo spodobała się książka, że postanowił odszukać inne dzieła Caraxa. Niestety wszystkie egzemplarze jego książek zostały spalone, a pisarza otacza aura tajemnicy. Poszukiwania sprowadzają na Daniela wiele niebezpieczeństw, łącznie z zagrożeniem życia.

Znajdź audiobooka Cień wiatru lub ebooka Cień wiatru na Woblink.com

Droga – Cormac McCarthy (2006 r.)

Cormac McCarthy jest jednym z najbardziej uznanych żyjących pisarzy amerykańskich. Znany jest głównie z opisywania brutalnego oblicza amerykańskiego południa, przez co określany jest literackim spadkobiercą Faulknera. Jedna z jego książek – “Droga”, odstaje tematycznie od reszty – przedstawia bowiem świat post-apokaliptyczny. Jak sam tytuł wskazuje, jest to przykład tzw. literatury drogi – przez zniszczony świat przemierza mężczyzna wraz ze swoim synem. Po drodze tata tłumaczy synowi co mogło się stać, odpowiada na trudne, egzystencjalne pytania, a przede wszystkim robi wszystko by uratować swojego potomka. Powszechnie uważa się, że w książce w doskonały sposób przedstawiona została miłość między ojcem, a synem.

Znajdź audiobooka Droga lub ebooka Droga na Woblink.com

Beksińscy. Portret podwójny – Magdalena Grzebałkowska (2014 r.)

Zupełnie inny poziom kontaktu między ojcem, a synem został przedstawiony w książce “Beksińscy. Portret podwójny” Magdaleny Grzebałowskiej. To pierwszy przykład z życia wzięty relacji ojciec-syn w naszym zestawieniu. Mamy tutaj do czynienia z szorstką, surową relacją, często niechęcią i wrogością. Borykający się z problemami Zdzisław Beksiński, przelał wiele lęków i fobii na swojego syna Tomka. Wiele wskazuje, że ich trudny kontakt był jedną z przyczyn chronicznej depresji Tomasza. Nie ma wątpliwości, że kochali się wzajemnie, jednak była to miłość bardzo trudna, częściej dramatyczna niż szczęśliwa.

Znajdź audiobooka Beksińscy. Portret podwójny lub ebooka Beksińscy. Portret podwójny na Woblink.com

To zaledwie kilka przykładów literackich przedstawień ojców. Wybraliśmy kilka charakterystycznych kreacji, mających wpływ na powstanie kolejnych. Przy okazji wszystkim tatom życzymy wszystkiego najlepszego z okazji ich święta.

Artykuł Najciekawsze portrety ojców w literaturze pochodzi z serwisu Czytaj PL.

Najważniejsze polskie nagrody literackie 2021 roku

Martyna Gancarczyk — Thu, 20 Jan 2022 13:08:40 +0000

Nagrody od lat stanowią bardzo ważny element życia literackiego. Wyróżnienia dają szansę pisarzom na rozwinięcie skrzydeł, zwiększenie popularności i ilości sprzedawanych książek. Nagrody literackie, dzięki towarzyszącym im gratyfikacjom finansowym, pozwalają także autorom na skupienie się wyłącznie na pisaniu. Przedstawiamy wam najważniejsze polskie nagrody literackie 2021 roku.

Nagrody potrafią przynieść rozgłos, ale zdarza się też, że stają się blokadą w karierze, której wielu pisarzy nie potrafi przełamać. Wreszcie wyróżnienia mogą stanowić swego rodzaju hołd, formalność potwierdzającą klasę pisarza. Poniżej przedstawiamy wam zestawienie najważniejszych polskich nagród literackich 2021 roku.

Nagrody literackie 2021:

Nagroda Literacka Nike

Zbigniew Rokita – Kajś. Opowieść o Górnym Śląsku, Wydawnictwo Czarne

Zbigniew Rokita podjął się trudnego zadania opisania Górnego Śląska w formie reportażu. Reportażysta znakomicie oddał pewną niemożność w uchwyceniu atmosfery miejsca niezwykle doświadczonego historycznie. Rokita idąc po nitce do kłębka odkrywa swoje śląskie korzenie. Opowieść o rodzinie przeplata opowieścią o regionie, zwyczajach Ślązaków, tych prawdziwych i tych urojonych, stereotypowych, funkcjonujących w kulturze np. dzięki filmom Kutza. Pisze także o ruchach autonomicznych, dyskusjach na temat odrębności narodowej Ślązaków, a przede wszystkim o historii regionu i losie jego mieszkańców.

Rokita otrzymał Nike decyzją jury oraz wyborem czytelników, czyli tzw. Nike Czytelników. Wcześniej taka sztuka udała się Mariuszowi Szczygłowi („Nie ma”), Marcinowi Wisze („Rzeczy, których nie wyrzuciłem”), Oldze Tokarczuk („Bieguni”, „Księgi Jakubowe”) i Wojciechowi Kuczokowi („Gnój”).

Książka znalazła się również w zestawieniu najlepszych książek roku portalu Czytaj PL!

Kup ebooka na Woblink.com!

Paszport Polityki 2022

Łukasz Barys – Kości, które nosisz w kieszeni, Wydawnictwo Cyranka

Łukasz Barys otrzymał wyróżnienie za swoją debiutancką powieść. Co prawda miał na swoim koncie książkę, ale wydane w 2020 roku „Wysokie słońce” to tom poetycki. „Kości, które nosisz w kieszeni”, jak sam autor przyznał, pisał w czasie lockdownu podczas zajęć online. To opowieść pisana językiem nastolatki. Głównymi tematami są tu dorastanie w niewielkim miasteczku (Pabianicach) oraz o tym, jak miejsce i status urodzenia nadaje rytm i charakter naszemu życiu. Kolejną ważną kwestią jest tu zderzenie bohaterki z wszechobecną śmiercią – bliskich, zwierząt, świata dookoła.

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

Nagroda Literacka Gdynia

ESEJ: Joanna Krakowska – Odmieńcza rewolucja. Performans na cudzej ziemi, Wydawnictwo Karakter, Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie

„Odmieńcza rewolucja” to książka, która powstała we współpracy Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie i krakowskiego Wydawnictwa Karakter. Joanna Krakowska przedstawia historię anarchistycznej, odmieńczej rewolucji, która polegała na przekraczaniu wszelkich granic. Jej głównym narzędziem był performans – sposób ekspresji, który sprawia, że literatura, teatr, sztuki wizualne czy taniec nieodwołalnie tracą wobec siebie autonomię. Krakowska opisuje wycinek historii performansu, opowiada o środowisku queerowym, Nowym Jorku, kontrkulturze i popkulturze, które się wzajemnie przenikają.

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

PROZA: Waldemar Bawołek – Pomarli, Wydawnictwo Czarne

„Pomarli” Bawołka to oniryczna opowieść o bliskich, którzy odeszli. Bohaterami książki są m.in. wujek Mordawski, matka dewotka i Mateusz. Narrator książki, spacerując dobrze sobie znanymi ścieżkami, rozlicza się z przeszłością, wspomnieniami, smutkami, marzeniami, żalami. Rzeczywistość łączy się tutaj z fantazją, przeszłość z teraźniejszością a realizm z dziwną fikcją. Tłem dla wydarzeń jest powoli płynące życie niewielkiej polska mieściny.

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

POEZJA: Natalia Malek – Karapaks, Wojewódzka Biblioteka Publiczna i Centrum Animacji Kultury w Poznaniu

PRZEKŁAD: Magda Heydel za tłumaczenie książki Katherine Mansfield – Opowiadania, Wydawnictwo Officyna

Magda Heydel otrzymała nagrodę za tłumaczenie opowiadań Katherine Mansfield, jednej z najwybitniejszych pisarek XX wieku. Mansfield urodziła się w 1888 roku w Nowej Zelandii jako Kathleen Beauchamp. Choć planowała zostać wiolonczelistką, to po pobycie w Europie i ciężko przechodzonej gruźlicy zmieniła zdanie. Autorka zmarła bardzo młodo, w wieku zaledwie trzydziestu pięciu lat. Na szczęście zostawiła po sobie pięć tomów opowiadań oraz bogatą korespondencję i dzienniki, które dziś możemy czytać w znakomitym polskim tłumaczeniu.

Znajdź książkę na Woblink.com

Nagroda Conrada

Elżbieta Łapczyńska – Bestiariusz nowohucki, Biuro Literackie

„Bestiariusz nowohucki” Elżbiety Łapczyńskiej to oniryczna, niemal surrealistyczna opowieść, której fabuła rozgrywa się w Nowej Hucie. Centrum wydarzeń debiutanckiej książki Elżbiety Łapczyńskiej jest Nowa Huta lat 50. XX wieku. To tu, w oparach dymu, sadzy i mgły rodzi się nowy człowiek. Do miasta zjeżdżają ludzie z różnych części kraju, zwabieni szansą pracy i posiadaniem dachu nad głową. Wśród nich są również podejrzane typy, desperaci pozbawieni życiowego celu, uciekinierzy, beztroscy poszukiwacze przygód, ludzie wykluczeni ze swoich społeczności. Przyjezdni mają dołączyć do wielkiego socjalistycznego projektu. Dla jednych Nowa Huta, miasto-labirynt, to szansa na rozpoczęcie nowego życia, dla innych idealne miejsce by wtopić się w tłum i zerwać z przeszłością.

Nagroda im. Ryszarda Kapuścińskiego

Jessica Bruder – Nomadland, tłum. Martyna Tomczak, Wydawnitwo Czarne

„Nomadland” Jessici Bruder to książka o współczesnych nomadach, ludziach, którzy sami siebie nazywają „bezmiejscowymi” (houseless). Nie posiadają stałego adresu ani nieruchomości. Cały rok spędzają w samochodzie – jeżdżą od stanu do stanu w poszukiwaniu pracy, która pozwoli przetrwać im trudne warunki, opłacić paliwo oraz zjeść chociaż jeden ciepły posiłek dziennie. Nie lubią gdy mówi się o nich bezdomni (homeless), bowiem ich domem jest „dom na kółkach” – zwykle kamper lub przyczepa. Choć są wśród nich współcześni hipisi, którzy odrzucają tradycyjny model życia, to jednak większość stanowią ludzie, których nie stać na utrzymanie domu. Mowa o setkach tysięcy, może nawet milionach Amerykanów, którzy w świadomie decydują się na życie w drodze.

Kup ebooka lub książkę na Woblink.com

Nagroda Literacka m.st. Warszawy

Nagroda Literacka m.st. Warszawy – Proza

Zyta Rudzka – Tkanki miękkie, Wydawnictwo W.A.B.

W charakterystycznym dla siebie niecodziennym stylu Zyta Rudzka serwuje niekonwencjonalną opowieść o męskości. „Tkanki miękkie” to bezkompromisowa opowieść o upadku Don Juana i rozprawa z mitem uwodziciela. W swojej najnowszej książce autorka przedstawia męski punkt widzenia z perspektywy relacji syn-ojciec.

Kup książkę na Woblink.com

Nagroda Literacka m.st. Warszawy – Poezja

Radosław Jurczak – Zakłady holenderskie

Nagroda Literacka m.st. Warszawy – Literatura dziecięca

Aleksandra i Daniel Mizielińscy – Którędy do Yellowstone? Dzika podróż po parkach narodowych

„Którędy do Yellowstone?” to kolejna znakomita książka dla dzieci duetu Aleksandry i Daniela Mizielińskich. Tym razem małżeństwo zabiera czytelników w podróż po parkach narodowych. Przewodnikami w tej wyprawie będą żubr Kuba i wiewiórka Ula – para przyjaciół z Puszczy Białowieskiej, którzy otrzymują list z Ameryki, a następnie wyruszają w podróż tropami dzikiej przyrody.

Nagroda Literacka m.st. Warszawy – edycja warszawska

Grzegorz Piątek – Najlepsze miasto świata, Wydawnictwo W.A.B

Warszawa przed wojną nazywana była Paryżem Północy. W wyniku bombardowań, w 1944 roku stolica Polski zmieniła się w ocean gruzów. Wyobrażenie sobie jej odbudowy, na podstawie wystających kikutów zrujnowanych kamienic, graniczyło z cudem. A jednak błyskawicznie podjęto decyzję o jej odbudowie. Wizytówką stolicy miała zostać odrestaurowana starówka, jednak reszta miasta miała przerodzić się w nowoczesną metropolię. To książka o architektach z Biura Odbudowy Stolicy, którzy w latach 1944-1949 przygotowywali fundamenty pod „najlepsze miasto świata”. Inżynierowie nie do końca byli świadomi, że tworząc miasto swoich marzeń, jednocześnie przykładali rękę do rozwoju totalitarnego państwa i aparatu propagandy.

Warszawska twórczyni

Joanna Rudniańska

Nagroda Fundacji im. Kościelskich

Jan Baron

Nagroda Literacka im. Gombrowicza

Aleksandra Lipczak – Lajla znaczy noc, Wydawnictwo Karakter

Książka Aleksandry Lipczak to reportersko-eseistyczna opowieść rozpięta w czasie między średniowieczem, a współczesnością. Głównym temat książki „Lajla znaczy noc” jest arabsko-wielokulutrowe dziedzictwo Andaluzji, w przeszłości znanej jako Al-Andalus. Lipczak opisując średniowiecze i początki nowożytnego świata, uwypukla wątki, które są dziś niezwykle aktualne. Pisze o tym, jak współcześnie pokazywana jest historia Maurów, jaki jest stosunek mieszkańców Andaluzji do przeszłości oraz jak w praktyce wygląda wielokulturowość regionu.

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

Nagroda Literacka Europy Środkowej „Angelus”

Kateryna Babkina – Nikt tak nie tańczył, jak mój dziadek, tłum. Bohdan Zadura, Warsztaty Kultury

„Nikt tak nie tańczył, jak mój dziadek” to zbiór krótkich opowiadań Kateryny Babkiny, które łączą się w jedną historię pięciu różnych rodzin. Dzieci z każdej z nich spotykają się w szkolnej klasie 1 września, w pierwszym roku uzyskania przez Ukrainę niepodległości. Szybko łapią ze sobą kontakt i zaprzyjaźniają się na całe życie.

Nagroda im. Zajdla

Powieść:

Agnieszka Hałas – Czerń nie zapomina, Dom Wydawniczy Rebis

„Czerń nie zapomina” to piąty tom cyklu „Teatr węży” autorstwa Agnieszki Hałas. Autorka ponownie zaprasza do przesyconego magią, fascynującego świata Zmroczy. Po tragicznych wydarzeniach, które rozegrały się w czwartej części cyklu, Krzyczący w Ciemności zniknął. Na jego poszukiwania wyruszyli wszyscy – łącznie z demonami Doliny Śniedzi, srebrną maginią i młodą wróżbitką. W tym samym czasie dojrzewa nowa intryga Otchłani – Dolina Rdzy zbiera siły by zdobyć dziesiątki tysięcy dusz.

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

Opowiadanie:

Krzysztof Matkowski i Krzysztofa Rewiuk – Święci z Vukovaru

Nagroda Wielkiego Kalibru

Anna Kańtoch – Wiosna zaginionych, Wydawnictwo Czarne

„Wiosna zaginionych” to powieść otwierająca nową serię kryminalną Anny Kańtoch. Główna bohaterka, Krystyna, jest emerytowaną policjantką. Jako nastolatka straciła w tajemniczych okolicznościach brata: w 1963 roku piątka studentów wyruszyła w Tatry. Troje z nich znaleziono martwych, brat Krystyny zaginął bez śladu. Z wyprawy wrócił tylko jeden z nich – Jacek. Po latach bohaterka nieoczekiwanie zauważa ocalałego mężczyznę. Postanawia za wszelką cenę dowiedzieć się co wydarzyło się w górach. Kiedy wybiera się do domu Jacka i na miejscu odnajduje jego zwłoki rozpoczyna własne śledztwo.

Znajdź książkę, audiobooka lub ebooka na Woblink.com

Nagroda im. Wisławy Szymborskiej

za rok 2019

Anna Adamowicz – Animalia, Biuro Literackie

Opis wydawcy: Anna Adamowicz nie ma najlepszego zdania o gatunku ludzkim, który bezmyślnie niszczy własną planetę, kolonizuje kosmos, krzywdzi inne istoty i dławi się własnym konsumpcjonizmem. Jej tom nie jest jednak pompatyczną i łatwą deklaracją: „Oskarżam!”, ale drobiazgową, rozpisaną na wiersze analizą procesów biologicznych, ekologicznych, społecznych i kulturowych, które mogą skazać ludzkość i świat na zagładę, ale mogą też stać się dla nas ocaleniem. „Poezja mnie zbawi” – głosi bliskie Adamowicz hasło, a jej własna twórczość potwierdza, że jest na to duża szansa.

za rok 2020

Genowefa Jakubowska-Fijałkowska – Rośliny mięsożerne, Instytut Mikołowski

Wrocławska Nagroda Poetycka „Silesius”

Wrocławska Nagroda Poetycka SILESIUS to jedno z najważniejszych wyróżnień poetyckich w Polsce przyznawane w trzech kategoriach: Całokształt pracy twórczej, Książka roku i Debiut.

Całokształt pracy twórczej: Ryszard Krynicki

Książka roku: Kamila Janiak – Zakaz rozmów z osobami nieobecnymi fizycznie, Wydawnictwo WBPiCAK

Debiut: Aleksander Trojanowski – Parkingi podziemne jako miasta spotkań, Biuro Literackie

Pióro Fredry

Muzeum Narodowe we Wrocławiu – „Eryka i Jan Drostowie. Mistrzowie szkła ze zbiorów Muzeum Narodowego we Wrocławiu” autorstwa Barbary Banaś, z projektem graficznym Joanny Jopkiewicz

Portal Czytaj PL w swoim założeniu promuje polską literaturę. Co roku przedstawiamy nagrody literackie – książki laureatów oraz nominowanych. Póki jeszcze nie poznaliśmy wszystkich tegorocznych zwycięzców, zapraszamy do zapoznania się z poprzednimi artykułami – oto polskie nagrody literackie przyznane w 2017, 2018, 2019 i 2020 roku.

Zebrał i opracował Jakub Krasny

Artykuł Najważniejsze polskie nagrody literackie 2021 roku pochodzi z serwisu Czytaj PL.

Najlepsze książki roku 2021 wg redakcji Czytaj PL

Martyna Gancarczyk — Mon, 17 Jan 2022 13:47:02 +0000

Kolejny rok za nami! Tradycyjnie w styczniu dzielimy się z wami naszymi najciekawszymi lekturami ostatnich dwunastu miesięcy. Oto zestawienie najlepszych książek 2021 roku wg redakcji Czytaj PL!

Najlepsze książki roku 2021 wg redakcji Czytaj PL

„Bratnia dusza” – David Diop, tłum. Jacek Giszczak, Wydawnictwo Cyranka

Wybór: Kuba Krasny

Niewątpliwie jedną z najgłośniejszych powieści tego roku była niewielkich rozmiarów książka „Bratnia dusza” autorstwa Davida Diopa, za którą autor otrzymał Międzynarodową Nagrodę Bookera. W Polsce książka ukazała się nakładem Wydawnictwa Cyranka (w przekładzie Jacka Giszczaka).

„Bratnia dusza” to brutalna, mrożąca krew w żyłach opowieść o wojnie i stracie. Głównym bohaterem jest tutaj Alfa Ndiaye, Senegelaczyk wysłany na front I wojny światowej do walki w szeregach armii francuskiej. W czasie starć poważnie ranny zostaje jego przyjaciel, Madempa Diop, który prosi Alfę o skrócenie jego cierpień – chce aby Alfa go dobił. Ten jednak nie decyduje się na ostateczne pchnięcie bagnetem i zostawia przyjaciela. Od tamtej pory zaczynają dręczyć go wyrzuty sumienia. Pod osłoną nocy bohater zakrada się za linie wroga i dokonuje skrytobójcze odwety na Niemcach. Swoim ofiarom odcina dłonie, które zabiera ze sobą z powrotem do okopów, jak cenne trofea.

W napisanej w formie lamentu „Bratniej duszy” David Diop opisuje bezsensowność i okrucieństwo wojny. Autor akcentuje również absurd tego, że w europejskiej wojnie, pod flagą francuską, walczyli ludzie, których dom oddalony był o kilka tysięcy kilometrów od frontu. Tysiące Afrykańczyków oddało życie za walkę o kraj nie znajdujący się nawet na ich kontynencie.

Kup ebooka lub książkę papierową na Woblink.com!

„Między kibolami” – Bill Buford, tłum. Krzysztof Cieślik, Wydawnictwo Cyranka

Wybór: Kuba Krasny

„Między kibolami” to kolejna książka Wydawnictwa Cyranka, które umieściliśmy na naszej liście. Tym razem to szalenie ciekawy, brutalny, wstrząsający i niezwykle odważny reportaż Billa Buforda, amerykańskiego dziennikarza, który w latach 80. XX wieku postanowił przyjrzeć się życiu… brytyjskich kiboli. Konkretnie fanom Manchesteru United (później towarzyszył kibicom innych klubów oraz reprezentacji). Buford snuje opowieść o świecie kibolskim, jednocześnie opowiadając o historii Wielkiej Brytanii II poł. XX wieku. Zaczyna się niewinnie, od ciekawości i pierwszych wizyt na White Hart Lane, Stamford Bridge, The Den, Old Trafford… ale już na pierwszych stronach autor wykłada kawę na ławę – „po namyśle widzę, że nie odbiegało to bardzo od alkoholu czy tytoniu: z początku wstrętne, przy pewnej dozie wysiłku przyjemne, a z czasem uzależniające. Może też, koniec końców, nieco autodestrukcyjne”.

„Między kibolami” to druga, obok „Shuggie Bain”, wydana w 2o21 roku książka, w której Krzysztof Cieślik musiał popisać się znajomością języka potocznego i języka ulicy. Książka Buforda, choć pierwotnie ukazała się na początku lat 90., to broni się językiem, trafnymi obserwacjami i dziennikarską odwagą.

Kup ebooka lub książkę papierową na Woblink.com!

„Heteronimy” – Fernando Pessoa, tłum. Wojciech Charchalis, Lokator

wybór: Kuba Krasny

Fernando Pessoa, jeden z najważniejszych portugalskich poetów XX wieku, lubował się w wymyślaniu tzw. heteronimów, czyli czegoś na kształt kreacji literackiej. Heteronim to coś więcej niż alter ego czy pseudonim literacki. W przypadku Pessoi mowa o fikcyjnych postaciach, pod których pseudonimami pisał. Pessoa nadawał swoim bohaterom cechy, wygląd, niektórym tworzył horoskopy i rozbudowane biografie. Każdy z heteronimów pisał innym stylem. Niektórzy bohaterowie doczekali się kilkunastu wierszy, opisów, byli bohaterami listów prawdziwego Fernando Pessoi, niektórzy zaś „urzeczywistniali” się na potrzeby zaledwie kilku wzmianek czy notatek. Badacze Pessoi niemal co roku doszukują się kolejnych heteronimów, obecnie znanych jest około 140 postaci.

W 2021 roku, nakładem krakowskiego wydwnictwa Lokator ukazał się wyjątkowy, jeden z pierwszych tego typu na świecie, tom utworów wybranych portugalskiego heteronimów Fernando Pessoi. Obok znanych już w Polsce postaci wymyślonych przez Pessoę, jak Álvaro de Campos, Alberto Caeiro, Bernardo Soares czy Ricardo Reis, w „Heteronimach” znalazły się teksty dr Pancrâcio, Alexandra Searcha, Charlesa Roberta Anona czy Pantaleão – łącznie przeszło dwudziestu heteronimów. Całe wydanie fantastycznie wzbogacają czarno-białe grafiki Pio Kalińskiego. Co warto dodać, każda z ilustracji została przedstawiona w dwóch negatywach.

Znajdź książkę papierową w promocji na Woblink.com

„Bestiariusz nowohucki” – Elżbieta Łapczyńska, Biuro Literackie

wybór: Kuba Krasny

Choć „Bestiariusz nowohucki” ukazał się jeszcze w ostatnich dniach 2020 roku, to szansę miał zaistnieć dopiero po Nowym Roku. Centrum wydarzeń debiutanckiej książki Elżbiety Łapczyńskiej jest Nowa Huta lat 50. XX wieku. To tu, w oparach dymu, sadzy i mgły rodzi się nowy człowiek. Do miasta zjeżdżają ludzie z różnych części kraju, zwabieni szansą pracy i posiadaniem dachu nad głową. Wśród nich są również podejrzane typy, desperaci pozbawieni życiowego celu, uciekinierzy, beztroscy poszukiwacze przygód, ludzie wykluczeni ze swoich społeczności. Przyjezdni mają dołączyć do wielkiego socjalistycznego projektu. Dla jednych Nowa Huta, miasto-labirynt, to szansa na rozpoczęcie nowego życia, dla innych idealne miejsce by wtopić się w tłum i zerwać z przeszłością.

Bohaterowie Łapczyńskiej mogliby należeć do naprawdę ciekawej galerii osobliwości. Występują tutaj m.in. prorok wyczytujący przyszłość z oparów ogromnych pieców, sobowtórka, człowiek pozbawiony twarzy, zjadaczka arszeniku. Gdy w ich szeregi wkracza nieobliczalny, demoniczny doktor Szpigiel, wiadomo że zaraz coś się stanie. To jego postać łączy wszystkie opowieści, Szpigiel jest pewnego rodzaju leitmotivem książki. Huta przedstawiona w „Bestiariuszu” Łapczyńskiej jest jak wielki organizm albo machina, która non stop pracuje. By funkcjonować musi się czymś żywić. W tym celu wciąga, wsysa, pochłania, mieli, przetapia, trawi, a następnie wypluwa z siebie wszystko co spotka na swojej drodze. Opowiadania Łapczyńskiej łączą w sobie elementy grozy, kryminału i opowieści onirycznej.

„Shuggie Bain” – Douglas Stuart, tłum. Krzysztof Cieślik, Wydawnictwo Poznańskie

Wybór: Martyna Gancarczyk

To powieść poruszająca, grająca na emocjach i pozostająca w czytelniku na długo po zakończonej lekturze. Autor pisze o dewastującej mocy uzależnienia, skomplikowanej seksualności, a przede wszystkim o miłości, która nie ważnie jak silna, nie zawsze może zagwarantować szczęśliwe zakończenie. Szczególnie ważnym elementem tej książki jest język, jakim została napisana. Dzięki bardzo dobremu przekładowi również polscy czytelnicy mogą w pełni nacieszyć się jej literackością, a przede wszystkim świetnie opowiedzianą, angażującą historią.

Agnes Bain zawsze chciała od życia czegoś więcej. Marzyła o domu i stabilności finansowej. Wydawałoby się, że jej marzenia mogą się spełnić przy boku “przystojnego” taksówkarza. Jednak kiedy jej niewierny, wiecznie uganiający się za spódniczkami mąż postanawia, że ma jej dość, kobieta zostaje sama z trójką dzieci. Coraz częściej szuka ucieczki od rzeczywistości w alkoholu, co odbija się na całym jej życiu. Teraz to dzieci będą musiały walczyć o ocalenie Agnes. Kiedy okazuje się to wręcz niemożliwe, wszyscy opuszczają bohaterkę. Zostaje tylko najmłodszy syn kobiety, Shuggie. Chłopiec stara się za wszelką cenę pomóc, jednak nałóg matki zdaje się być silniejszy niż wszystko inne.

Znajdź książkę papierową lub ebooka na Woblink.com

„Piercing” – Ryū Murakami, tłum. Dariusz Latoś, Wydawnictwo Tafjuny

Wybór: Martyna Gancarczyk

To jedna z tych historii, które mogą szokować – co ważne, nie dla samego szokowania, a w celu ukazania konkretnego problemu i złożoności ludzkiej psychiki. „Piercing” jest opowieścią o demonach przeszłości i spustoszeniu, jakie w umyśle dorosłej osoby sieje doświadczana w dzieciństwie bestalska przemoc. Ryū Murakami stworzył angażującą czytelnika powieść łączącą literaturę piękną z krwawym thrillerem o świetnie napisanych postaciach. Głowny bohater, Masayuki Kawashima, jest pozornie szczęśliwym mężem, a od niedawna także ojcem. Kiedy pewnego razu staje nad dziecięcym łóżkiem ze szpikulcem do lodu w ręce musi zadać sobie pytanie: czy byłby zdolny do zadania ciosu? Odpowiedź jest niejednoznaczna, dlatego Kawashima postanawia wprowadzić w życie niezwykły plan mający zagwarantować bezpieczeństwo jego dziecka.

Chiaki Sanada to łykająca tabletki nasenne jak cukierki call girll. Całe jej życie jest mechanizmem obronnym mającym nie dopuścić do świadomości dziewczyny wydarzeń z przeszłości. Kiedy wyrwana z narkotycznej drzemki dostaje wezwanie do biznesowego hotelu, nie wie jeszcze, że będzie musiała zmierzyć się ze swoimi najgorszymi koszmarami.

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

„Czerwone fragmenty” – Maggie Nelson, tłum. Anna Gralak, Wydawnictwo Czarne

Wybór: Martyna Gancarczyk

„Czerwone fragmenty” to kameralna, niemająca nic wspólnego z sensacyjnymi tytułami z nurtu true-crime, opowieść o nierozwiązanej sprawie morderstwa, dewastującej rodzinnej traumie, naturze żalu i próbach rozliczenia się z przeszłością. Książka porusza tematy, które zazwyczaj pozostają w cieniu i umykają skupionym na krwawych zbrodniach odbiorcach. Autorka umożliwia zajrzenie za kulisy tragedii i zobaczenie w niej czegoś zupełnie innego: traumy całej rodziny, smutku, bólu, poczucia zagubienia i straty. Maggie Nelson pisze także o stosunku amerykańskiego społeczeństwa do przemocy i kobiet oraz o poszukiwaniu własnej tożsamości.

W 1969 roku zostaje zamordowana ciotka autorki, Jane. Jej ciało odnaleziono na cmentarzu, a obok niego wszystkie przedmioty, które miała przy sobie. Sprawcy nie ujęto. Dopiero po ponad trzydziestu latach, dzięki rozwojowi medycyny sądowej, udało się dopasować DNA znalezione na miejscu zbrodni do konkretnej osoby. W efekcie przed ławą przysięgłych i rodziną zamordowanej stanął starszy, oskarżony o zbrodnię sprzed ponad trzech dekad człowiek. To nagłe otwarcie tak trudnej sprawy zmusza krewnych Jane do konfrontacji z bolesną przeszłością. Autorka w „Czerwonych fragmentach” pisze o śledztwie oraz procesie, a przede wszystkim o towarzyszących jej i jej bliskim całej gamie skomplikowanych, często sprzecznych emocji.

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

„Golem” – Maciej Płaza

Wybór: Kuba Krasny

„Golem” to trzecia, po „Skoruniu” i „Robinsonie w Bolechowie”, powieść Macieja Płazy – laureata Nagrody Literackiej Gdynia i Angelusa. Tym razem pisarz sięga do żydowskich tradycji. Tytułowy golem to postać człowieka pozbawiona duszy. Spotkać ją można w chasydzkich podaniach i legendach. Golem od wieków inspiruje pisarzy i artystów na całym świecie. Wśród nich wystarczy wymienić Gustava Meyrinka, Umberto Eco czy Marka Krajewskiego. Maciej Płaza zabiera czytelników na Podole początku XX wieku, by snuć przed czytelnikiem opowieść o świecie sztetla, przeplatając swoją opowieść wątkami mesjańskimi i kabalistycznymi. „Golema” można traktować jako mit czy przypowieść o wykluczeniu, niezrozumieniu i nietolerancji, które nieprzepracowane i nie ujarzmione w zarodku, w prostej linii prowadzą do agresji.

Znajdź książkę papierową w promocji na Woblink.com

„Mexican Gothic” – Silvia Moreno-Garcia, tłum. Ryszard Oślizło, Wydawnictwo Mova

Wybór: Martyna Gancarczyk

„Mexican Gothic” jest w mojej opinii najciekawszym horrorem mijającego roku. To powieść intrygująca, hipnotyzująca i tak wciągająca, że nie sposób się od niej oderwać. Autorka w nieszablonowy i świeży sposób wykorzystuje formułę gotyckiej powieści łącząc ją z bizzarnym „fungal fiction”, czego efektem jest niesamowita historia nieuchronnie zmierzająca do zaskakującego, groteskowego finału. Akcja książki rozgrywa się w Meksyku w latach 50. XX wieku. Noemí Taboada to olśniewająca młoda dziewczyna o silnym charakterze. Kiedy do jej domu rodzinnego przychodzi tajemniczy list od proszącej o pomoc kuzynki, ojciec bohaterki wysyła córkę do Wysokiego Dworu. Noemí ma sprawdzić co dzieje się w na meksykańskiej prowincji i jak ukochana kuzynka odnajduje się w niedawno zawartym małżeństwie z dystyngowanym Anglikiem. Na miejscu spotyka się z wrogością i niezrozumieniem. Kiedy mroczne, szalone sekrety zaczną wychodzić na światło dzienne okazuje się, że czyhające w starej posiadłości zagrożenie jest jak najbardziej realne.

Znajdź książkę papierową lub ebooka na Woblink.com

„Niepokój przychodzi o zmierzchu” – Marieke Lucas Rijneveld, tłum. Jerzy Koch, Wydawnictwo Literackie

Wybór: Kuba Krasny

W maju nakładem Wydawnictwa Literackiego ukazała się jedna z najbardziej oczekiwanych książek tego roku – „Niepokój przychodzi o zmierzchu” (tłum. Jerzy Koch) autorstwa Marieke Lucas Rijneveld. O książce było głośno nie tylko ze względu na poruszaną w niej tematykę, ale również dlatego, że po raz pierwszy Międzynarodowym Bookerem wyróżniona została osoba niebinarna.

„Niepokój przychodzi o zmierzchu” to przepełniona emocjami opowieść o rodzinie, która nieoczekiwanie musi zmierzyć się z tragedią. W wypadku ginie najstarsze dziecko z rodzeństwa. Historia jest ukazana z perspektywy 10-letniej dziewczynki, która traci brata i próbuje znaleźć sposób, aby poradzić sobie z jego śmiercią. Powieść w dużej części jest inspirowana życiem Marieke Lucas Rijneveld, którzy mieli trzy lata, gdy stracili brata. Główna bohaterka mierzy się z traumą, presją surowego, protestanckiego wychowania. Na dodatek pada ofiarą przemocy seksualnej. Po śmierci brata dziewczyna ubiera na siebie kurtkę, której za wszelką cenę nie chce ściągnąć. Każde kolejne traumatyczne doświadczenie tylko pogorsza jej stan psychiczny.

Kup ebooka lub książkę papierową na Woblink.com!

Artykuł Najlepsze książki roku 2021 wg redakcji Czytaj PL pochodzi z serwisu Czytaj PL.

Czytamy reportaże: Najlepsze polskie reportaże 2020 roku

Martyna Gancarczyk — Mon, 11 Jan 2021 14:45:03 +0000

Rok 2020 już za nami. Warto zatem spojrzeć w niedaleką przeszłość i podsumować ubiegłoroczne premiery warte szczególnej uwagi. Tym razem przedstawiamy zestawienie najciekawszych polskich książek non-fiction, wybranych przez członków facebookowej grupy „Czytamy reportaże”. Kto wie, może wśród nich znajduje się przyszły laureat bądź laureatka Nagrody im. Ryszarda Kapuścińskiego, Nagrody im. Torańskiej czy nawet Nagrody Literackiej Nike. Oto najlepsze polskie reportaże 2020 roku.

Wraz z użytkownikami grupy facebookowej [Czytamy reportaże] przygotowaliśmy dla was zestawienie książek non-fiction, na które warto zwrócić uwagę. Na liście znajdziecie zarówno książki weteranów gatunku (Hanna Krall, Marcin Kącki), jak i debiutantów (Magda Działoszyńska-Kossow, Wojtek Szot). Oto najlepsze polskie reportaże 2020 roku.

Najlepsze polskie reportaże 2020 roku
wg użytkowników grupy Czytamy reportaże

Marcin Kącki – Oświęcim. Czarna zima, Wydawnictwo Znak

Najwięcej głosów zebrał reportaż Marcina Kąckiego o Oświęcimiu. Autor słynnego „Białegostoku” postanowił odwiedzić miasto naznaczone piętnem sąsiedztwa z największym nazistowskim obozem śmierci. Bohaterowie i rozmówcy Kąckiego na co dzień mijają bramę muzeum Auschwitz, żyją niejako w cieniu dramatu, który rozegrał się za jej granicą. Reportażysta postanowił zadać mieszkańcom pytanie: „jak się tu żyje?”. Rozmawia ze zbieraczami pamiątek z obozu, lokalnymi przedsiębiorcami, potomkami ocaleńców, a nawet obecnymi mieszkańcami budynków znajdujących się na terenie obozu.

Kup ebooka na Woblink.com

Zbigniew Rokita – Kajś. Opowieść o Górnym Śląsku, Wydawnictwo Czarne

Drugie miejsce w głosowaniu zajął arcyciekawy reportaż Zbigniewa Rokity – „Kajś. Opowieść o Górnym Śląsku”.

Książka znalazła się również w zestawieniu najlepszych książek roku portalu Czytaj PL!

Kup ebooka na Woblink.com!

Karolina Sulej – Rzeczy osobiste. Opowieść o ubraniach w obozach koncentracyjnych i zagłady, Czerwone i Czarne

Na przestrzeni ostatnich kilku lat, na fali sukcesu „Tatuażysty z Auschwitz”, polski rynek książkowy został zalany falą książek obyczajowych, dla których tłem była potworna rzeczywistość obozu koncentracyjnego. Ta szkodliwa dla pamięci ofiar tendencja na szczęście raz na jakiś czas (warto wyróżnić książki Mikołaja Grynberga czy „Klub Auschwitz” Agnieszki Daukszy) przerywana jest ważną i rzetelną książką. Tak jest w przypadku „Rzeczy osobistych” Karoliny Sulej, dla której punktem wyjścia do opowiadania o Zagładzie, były ubrania w obozach koncentracyjnych. Mówienie o ubraniach i modzie w kontekście dyskusji o obozach śmierci mogłoby wydawać się prowokacyjne i nie na miejscu. Nic bardziej mylnego, bowiem „autorka dociera do wielu świadectw, do ocalałych, którzy mówią jej, jak dbałość o wygląd w tych straszliwych miejscach dawała im siłę, aby walczyć o życie.”.

Magda Działoszyńska-Kossow – San Francisco. Drugi brzeg, Wydawnictwo Czarne

W lipcu w kultowej Serii Amerykańskiej Wydawnictwa Czarne ukazał się reportaż Magdy Działoszyńskiej-Kossow o mieście będącym symbolem wolności i kontrkultury, czyli zbudowanym w połowie XIX wieku dzięki gorączce złota San Francisco. Autorka pisze o rozwoju miasta będącego jednocześnie mekką artystów, intelektualnym zapleczem pracowników Doliny Krzemowej i miejscem, gdzie przebywa masa bezdomnych i narkomanów. San Francisco skupia w sobie największe bolączki współczesnej Ameryki, kraju kontrastów i wielkich przemian ekonomicznych.

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

Mirosław Tryczyk – Drzazga. Kłamstwa silniejsze niż śmierć, Wydawnictwo Znak

„Drzazga”, reportaż Mirosława Tryczyka, narodził się po odkryciu przez autora rodzinnej tajemnicy. Tryczyk dowiedział się, że jeden z jego dziadków brał udział w pogromie żydowskim. Po krótkim rozeznaniu, okazało się, że nie tylko jego rodzina kryje mroczne sekrety. Skala zjawiska zmusiła autora do opisania swoich poszukiwań.

Znajdź ebooka na Woblink.com

Dorota Karaś, Marek Sterlingow – Walentynowicz. Anna szuka raju, Wydawnictwo Znak

To opowieść o kobiecie-historii – legendzie „Solidarności”, „Bohaterce Sierpnia ’80”, „przodującej spawaczce”. Dorota Karaś i Marek Sterlingow opisali burzliwe życie kobiety, której życie pełne jest dramatycznych zwrotów i kontrowersyjnych decyzji.

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

Wojciech Szot – Panna doktór Sadowska, Dowody na Istnienie

W swojej debiutanckiej książce, Wojciech Szot udowodnił, że niemożliwe nie istnieje. Na podstawie artykułów, stenogramów z rozpraw sądowych i relacji świadków maluje obraz panny doktór Zofii Sadowskiej – bohaterki jednego z największych skandali obyczajowych międzywojennej Warszawy, pierwszej w Imperium Rosyjskim polskiej lekarki z doktoratem, działaczki społecznej, feministki cenionej internistki i, co ważne, lesbijki. Przez jej orientację seksualną brukowce oskarżały Sadowską o branie udziału w orgiach oraz podrywanie pacjentek.

Znajdź książkę, audiobooka lub ebooka na Woblink.com

Kamil Całus – Mołdawia. Państwo niekonieczne, Wydawnictwo Czarne

Obok „Kajś” w kultowej serii Sulina ukazała się w tym roku książka o Mołdawii. Kamil Całus przedstawia historię kraju, który uzyskał niepodległość w 1991 roku. Miał być to tylko krótki przystanek w drodze do zjednoczenia z Rumunią. Nie wszyscy mieszkańcy Mołdawii jednak podzielali tę opinię. W związku z tym marzenia o połączeniu zakończyły się tak szybko, jak się pojawiły. Całus opisuje historię kraju, który stanął w obliczu stworzenia się na nowo – bohaterowie reportażu starają się znaleźć odpowiedź „co to znaczy być Mołdawianinem?”

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

Wojciech Jagielski – Strona świata. Reporter o świecie, który się gwałtownie zmienia, Wydawnictwo Znak

„Strona świata” wybór najciekawszych tekstów Wojciecha Jagielskiego publikowanych na przestrzeni ostatnich kilku lat na łamach „Tygodnika Powszechnego”. Znajdziecie tam zatem teksty o Bliskim Wschodzie, Afryce, Indiach i Kaukazie – czyli ulubionych kierunkach weterana polskiego reportażu.

Przy okazji zachęcamy do wspierania „Tygodnika” w zbiórce, która ma pomóc na znalezienie nowej siedziby

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

Tomasz Grzywaczewski – Wymazana granica, Wydawnictwo Czarne

Książka Tomasza Grzywaczewskiego rzutem na taśmę wskoczyła do pierwszej dziesiątki w głosowaniu. „Wymazana granica” to reporterska podróż wzdłuż granic II Rzeczpospolitej – od Kaszub, przez Wielkopolskę, Śląsk, Bieszczady, po Kresy Wschodnie, Mazury i Pomorze. Autor rozmawia z ostatnimi świadkami pamiętającymi przedwojenne granice oraz ich zanikanie.

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

Najlepsze polskie reportaże 2020 roku – wyróżnienia honorowe:

Hanna Krall – Synapsy Marii H., Wydawnictwo Literackie

Najnowsza książka wybitnej polskiej reporterki to opowieść o Marii Twardokęs-Hrabowskiej, polskiej opozycjonistce, która w latach 80. była więziona za wspieranie strajku. Obecnie mierzy się z trudną teraźniejszością – wychowuje syna chorego na autyzm. Krall pisze również o matce męża swojej bohaterki, Marii Hrabowskiej, kobiety, która przeżyła II wojnę światową i atak na World Trade Center.

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

Aleksandra Lipczak – Lajla znaczy noc, Wydawnictwo Karakter

Opis wydawcy: „Książka na każdym kroku rozpięta jest między historią i współczesnością, między reportażem i esejem. Równie ważne są tu arabsko-wielokulturowa przeszłość Al-Andalus, jak i to, jak rezonuje ona dziś. Opisując średniowiecze i początki nowożytnego świata, autorka wyławia zadziwiająco aktualne wątki i pokazuje, jak dzisiejsi Andaluzyjczycy i Andaluzyjki obchodzą się z tym nietypowym dziedzictwem (nie brakuje takich, którzy mówią, że są „potomkami Maurów”), oraz jak dziś w praktyce wygląda wielokulturowość tego regionu (Andaluzja nazywana jest „nową Lampedusą”).”.

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

Agnieszka Rostkowska – Wojownicy o szklanych oczach. W poszukiwaniu nowej Turcji, Wydawnictwo Poznańskie

Agnieszka Rostkowska jest laureatką konkursu Wydawnictwa Poznańskiego, dzięki któremu mogła wydać swoją debiutancką książkę. Efektem jej pracy w Turcji jest wydany na jesień 2020 roku reportaż „Wojownicy o szklanych oczach”, w którym opowiada o zmianach zachodzących nad Bosforem. Na podstawie wielu rozmów kreśli obraz Nowej Turcji powstającej pod rządami Erdogana.

Znajdź ebooka na Woblink.com

Artykuł Czytamy reportaże: Najlepsze polskie reportaże 2020 roku pochodzi z serwisu Czytaj PL.

Najlepsze książki roku 2020 wg redakcji Czytaj PL

Martyna Gancarczyk — Thu, 31 Dec 2020 13:38:43 +0000

Kolejny rok za nami! 2020 był dla nas szczególnie ważny i pełen wyzwań. Nie tylko ze względu na panującą na świecie pandemią, która wywróciła nasze życie o 180 stopni. W ciągu ostatnich 12 miesięcy zorganizowaliśmy dla was aż 3 odsłony akcji Czytaj PL! Dzięki temu przez blisko 3 miesiące mogliście przeczytać lub przesłuchać całkowicie za darmo aż 48 książek! Ponadto nie próżnowaliśmy i staraliśmy się pisać dla was o nowościach wydawniczych i najciekawszych zapowiedziach. Teraz przyszedł czas na podsumowanie naszych lektur! Oto najlepsze książki roku 2020 wg redakcji Czytaj PL!

Najlepsze książki roku 2020 wg redakcji Czytaj PL

„Kajś” – Zbigniew Rokita, Wydawnictwo Czarne

Wybór: Kuba Krasny

Zbigniew Rokita podjął się niełatwego zadania – opisania Górnego Śląska w formie reportażu. To karkołomne zadanie zdał jednak na piątkę z plusem. Znakomicie bowiem oddał pewną niemożność w uchwyceniu atmosfery miejsca, które na przestrzeni ostatnich kilkuset lat znajdowało się na terenach różnych tworów państwowych. Gwałtownie zmieniające się granice przebiegające przez tereny Śląska, powodują, że nie brak zawirowań związanych z przynależnością narodową jego mieszkańców.

Rokita idąc po nitce do kłębka odkrywa swoje śląskie korzenie. Opowieść o rodzinie przeplata opowieścią o regionie, zwyczajach Ślązaków, tych prawdziwych i tych urojonych, stereotypowych, funkcjonujących w kulturze np. dzięki filmom Kutza. Pisze także o ruchach autonomicznych, dyskusjach na temat odrębności narodowej Ślązaków, a przede wszystkim o historii regionu i losie jego mieszkańców.

Mówi się, że życie pisze najlepsze scenariusze, a książka Rokity jest tego najlepszym przykładem. Suspensowe zakończenie pokazuje, jak przewrotne może być życie, a fabularnie tylko dodaje tej książce wartości.. To zdecydowanie najciekawsza książka w kultowej serii „Sulina” Wydawnictwa Czarne, która ukazała się w tym roku. I być może jeden z najciekawszych reportaży tego roku. Polecam czytać w pakiecie z „Pokorą” Szczepana Twardocha.

Kup ebooka na Woblink.com!

„Ludowa historia Polski” – Adam Leszczyński, Wydawnictwo W.A.B.

Wybór: Kuba Krasny

Co stanowi o wyjątkowości książek? Wydaje mi się, że stopień oddziaływania na społeczeństwo, środowisko literackie, a co najważniejsze – pobudzenie do dyskusji. Na pewno ważną cechą „dobrej książki” jest też jej termin przydatności – czy będzie wspominana i komentowana po latach od wydania, czy umrze śmiercią naturalną chwilę po premierze. Wydaje mi się, że „Ludowa historia Polski” zostanie z nami na długo. To monumentalna (nie tylko pod względem ilości stron) odwrócona opowieść – historia przedstawiona nie z perspektywy elit, a z pozycji tych, którzy od wieków (w zasadzie po dziś dzień) mają najgorzej.

„Stambuł do zjedzenia” – Bartek Kieżun, Buchmann

Wybór: Kuba Krasny

„Stambuł do zjedzenia” to książka kompletna. Mimo że tytuł sugeruje kierunek kulinarny, to próżno ją zaklasyfikować. Jednocześnie jest to reportaż, album ze zdjęciami, esej o mieście i książka kucharska. I w każdej z tych przegródek znakomicie zdaje egzamin! Wraz z Bartkiem Kieżunem przemierzamy Stambuł, zarówno ten znany i popularny, jak i całkowicie ukryty, bądź niechybnie odchodzący w niepamięć. Bo, jak sam autor podkreśla, Stambuł dynamicznie się zmienia.

W trakcie „zwiedzania” miasta w poszukiwaniu przepisów, towarzyszymy autorowi podczas licznych podróży przez Bosfor, zakupów na ciągnących się kilometrami targach i rzecz jasna w trakcie wizyt w mniej lub bardziej kultowych knajpach. Niektóre przepisy znajdujące się w książce zostały zaczerpnięte od znajomych, niektóre znalezione w starych książkach kucharskich, niektóre zaś podstępem wyciągnięte od lokalnych sprzedawców i kucharzy.

Pięknie wydana, pięknie napisana i pięknie sprawdzająca się w praktyce!

„Bezmatek” – Mira Marcinów, Wydawnictwo Czarne

Wybór: Kuba Krasny

„Bezmatek” to niezwykle poruszająca opowieść o przeżywaniu śmierci matki i skrajnym emocjom towarzyszącym umieraniu bliskiej osoby – samotności, zagubieniu, złości i odczuwaniu miłości – momentami bezwarunkowej, momentami obsesyjnej.

W „Bezmatku” ze śmiercią stykamy się zarówno na poziomie metafizycznym – emocji i więzi – jak i namacalnym, niemal naturalistycznym. Bohaterka przez rok towarzyszy umierającej na raka matce. Prowadzi nas przez świat szpitalnych łóżek, badań dotyczących umierania ciała, poszczególnych etapach choroby i nieprzyjemnościach towarzyszących opiekowaniu się chorym. Do tego tłumaczy, że nigdy nie jesteśmy gotowi na śmierć kogoś bliskiego, niezależnie, czy mamy do czynienia z nagłym zgonem czy długotrwałą chorobą. Narratorka wraca myślami do lat spędzonych z matką. Do trudnego dzieciństwa, naznaczonego problemem rodzica z alkoholem, które niechybnie wpędziło bohaterkę we współuzależnienie. A to nie dość, że nie odpuściło, to wręcz nasiliło się po jej śmierci matki.

Trzymam kciuki za Mirę Marcinów. Za „Bezmatek” została bowiem nominowana do (tegorocznego-przyszłorocznego) Paszportu Polityki. A czy otrzyma wyróżnienie? O tym dowiemy się już 20 stycznia.

Kup ebooka na Woblink.com!

„Dorośli” – Marie Aubert, Wydawnictwo Pauza

Wybór: Kuba Krasny

Zamknięta fabuła książki strukturalnie przywodzi na myśl „Boga rzezi” Yasminy Rezy, którą zekranizował Roman Polański („Rzeź”, 2011). Kilkuosobowa rodzina spotyka się w domku letniskowym nad fiordem. Na przestrzeni kilkunastu godzin i kilkudziesięciu metrów kwadratowych dochodzi do zderzenia różnych wizji życia. Do tego kilka kropel alkoholu da dużo, wyzwala w bohaterach drzemiące demony, o których „dzień po” woleliby zapomnieć.

„Dorośli” to piękna opowieść o kryzysie wieku średniego, samotności i konfrontacji marzeń z rzeczywistością i upływającym czasem. Mimo że książka jest bardzo krótka, to autorka zdołała w znakomity sposób pokazać całe spektrum emocji towarzyszących bohaterce zmagającej się z niezaspokojonym instynktem macierzyńskim.

Kup ebooka na Woblink.com!

„O czasie i wodzie” – Andri Snær Magnason, Wydawnictwo Karakter

Wybór: Kuba Krasny

„O czasie i wodzie” to połączenie eseju i reportażu. Autor książki – Andri Snær Magnason – to współczesny człowiek renesansu. Jest literaturoznawcą, pisarzem, poetą, twórcą filmowym, a co najistotniejsze z perspektywy wyróżnionej książki – działaczem na rzecz ochrony środowiska. Do tego startował w wyborach prezydenckich na Islandii.

Głównymi „bohaterami” jego książki są czas i woda. Czas symbolizuje nie tylko to co było, ale również to co nas czeka w przyszłości. Woda zaś, stanowi czynnik, bez którego nie możemy żyć. Stan wody – jej brak (susze), jej nadmiar (z topniejących lodowców), jej zanieczyszczenie (zdatność do picia) czy zakwaszenie (wpływ na ekosystemy) – ma ogromny wpływ na otaczający nas świat. Magnason przestrzega czytelników przed wpływem tego, co teraz robimy i czego nie robimy, na zmiany klimatyczne, a co za tym idzie – na naszą przyszłość. W eseistycznej formie, łącząc twarde fakty z mitami, legendami, własnymi przeżyciami i refleksjami, kreśli obraz współczesnego świata, problemów z jakimi musimy się zmierzyć, by uratować naszą planetę przed niechybną katastrofą.

Co warto przypomnieć, książkę mogliście za darmo czytać w ramach tegorocznej akcji Czytaj PL!

Kup ebooka na Woblink.com!

„Poufne” – Mikołaj Grynberg, Wydawnictwo Czarne

Wybór: Kuba Krasny

Mikołaj Grynberg to po prostu Mikołaj Grynberg. Wyjątkowy, oryginalny, niepowtarzalny. Doświadczenie z rozmów przeprowadzonych przy pisaniu „Ocalonych z XX wieku”, „Oskarżam Auschwitz” i „Księgi wyjścia” przelał na papier w formie krótkich opowiadań, niektóre z nich to zaledwie krótkie sceny, wymiana kilku zdań między bohaterami.

To opowieść o rodzinie naznaczonej historią – nie wiadomo jednak, kto jest kim i dla kogo. Zdarzenia z poszczególnych opowiadań w mniej lub bardziej luźny sposób się ze sobą zazębiają. Nie ma to jednak znaczenia. W „Poufnych” Grynberg w wysublimowany sposób, z dużą dawką czarnego humoru, pisze o starości, przemijaniu, pamięci i śmierci.

Kup ebooka na Woblink.com!

„Moja mroczna Vanesso” – Kate Elizabeth Russell, Wydawnictwo Otwarte

Wybór: Martyna Gancarczyk

„Moja mroczna Vanesso” to opowieść o nastoletniej dziewczynie, która zakochuje się w czterdziestodwuletnim nauczycieli literatury. Vanessa błyskawicznie podporządkowuje cały swój świat intrygującemu mężczyźnie. Szybko okazuje się, że nie była jedyną dziewczyną w jego życiu. Inne, teraz jako dorosłe kobiety, walczą o sprawiedliwość – po latach zrozumiały, że zostały skrzywdzone. Chcą, żeby także dorosła już Vanessa była z nimi solidarna. Ona jednak nie może tego zrobić. Przecież on zawsze był dla niej dobry, a ona sama tego chciała. Była pewna, że to miłość. Ale jak było naprawdę?

W swojej powieści Kate Elizabeth Russell zestawia przeżycia i emocje nastolatki z pamięcią i traumą dorosłej już kobiety. Prowokuje, zmusza do myślenia, wywołuje w czytelniku szereg skrajnych emocji, budzi poczucie dyskomfortu. Książka od pierwszych stron przywołuje na myśl „Lolitę” Vladimira Nabokova, która w samej powieści jest przytaczana. „Moja mroczna Vanesso” jest jedna tytułem zupełnie innym, skupiającym się na emocjach, doświadczeniach i myślach nastolatki, a nie jej “partnera”. To książka trudna, wstrząsająca i skłaniająca do zastanowienia się ile takich historii rozegrało się w naszym otoczeniu.

Kup książkę na Woblink.com

„Tragedia na Przełęczy Diatłowa. Historia bez końca” – Alice Lugen, Wydawnictwo Czarne

Wybór: Martyna Gancarczyk

Reportaż Alice Lungen przedstawia historię owianej tajemnicą śmierci dziewięciorga turystów. W 1959 roku grupa studentów wyruszyła w podróż, której celem było zdobycie góry Otorten położonej w Uralu Północnym. Wyprawa zakończyła się tragedią. Wszyscy jej uczestnicy zginęli. Większość zmarła z powodu hipotermii, jednak ciała niektórych studentów zostały znalezione z zagadkowymi urazami, widocznymi krwotokami i siniakami. Tragedia, do jakiej doszło, najprawdopodobniej, na wschodnim stoku góry Chołatczachl stała się dla Alice Lungen punktem wyjścia do opisania biurokratycznego chaosu, licznych absurdów, niedociągnięć jakie towarzyszyły pracy nad sprawą oraz mrocznej legendy, jaka przez lata narosła wokół śmierci dziewięciorga.

Lekturze książki towarzyszy nieustające napięcie i nie sposób się od niej oderwać. Co ważne, autorka dokładnie przedstawia uczestników wyprawy, pokazuje ich wzajemne relacje, przybliża ich zainteresowania czy charaktery. Dzięki temu ofiary tragedii stają się w oczach czytelników rzeczywistymi ludźmi, nie zaś wyłącznie bohaterami niewyjaśnionej zagadki.

Kup ebooka na Woblink.com

„Wierzyliśmy jak nikt” – Rebecca Makkai, Wydawnictwo Poznańskie

Wybór: Martyna Gancarczyk

Poruszająca i zapadająca w pamięć współczesna amerykańska literatura piękna. „Wierzyliśmy jak nikt” to opowieść o śmierci, ale i miłości, budzącej lęk epidemii i próbie ocalenia bliskich, których ocalić się już nie da.

Lata 80. XX wieku w Stanach Zjednoczonych. Młody dyrektor rozwoju chicagowskiej galerii sztuki pracuje nad wprowadzeniem na wystawę zbioru wyjątkowych obrazów z lat 20. Jego życie zawodowe wydaje się kwitnąć, ale wokół AIDS zaczyna zbierać okrutne żniwo. Przyjaciele mężczyzny zaczynają umierać, jeden po drugim, aż w końcu Yale zostaje niemal całkiem sam. Trzydzieści lat później Fiona, dawna przyjaciółka Yale’a wyrusza do Paryża. Chce odnaleźć swoją zaginioną córkę. We Francji odnawia kontakt ze znanym fotografem i swoim starym przyjacielem, który uwiecznił tragiczną epidemię lat 80. Kobieta wraca myślami do tamtych czasów i osób, które musiała wtedy pożegnać.

Powieść „Wierzyliśmy jak nikt” znalazła się w finałach nagrody Pulitzera i National Book Award. Została wyróżniona przez redakcje „The Washington Post”, „New York Times” oraz „Entertainment Weekly”, a redakcja naszego rodzimego Magazynu „Książki” wybrała ją najciekawszą książką roku.

Kup ebooka lub książkę papierową na Woblink.com

Artykuł Najlepsze książki roku 2020 wg redakcji Czytaj PL pochodzi z serwisu Czytaj PL.

Czytaj PL – najpopularniejsze artykuły 2020 roku

Martyna Gancarczyk — Wed, 30 Dec 2020 14:00:10 +0000

Zaskakujący i nieprzewidywalny 2020 rok dobiega powoli końca. Mimo tego, że przez pandemię świat na chwilę stanął w miejscu, dla nas był to czas intensywnej działalności. W minionych miesiącach odbyły się aż trzy akcje Czytaj PL: specjalna świąteczna odsłona mająca miejsce na przełomie 2019 i 2020 roku, #PolećDalej, czyli Czytaj PL na czas kwarantanny oraz kolejna edycja największej w Polsce akcji promującej czytelnictwo. Przez cały ten czas prezentowaliśmy najbardziej wyczekiwane książkowe premiery, zamieszczaliśmy przedpremierowe fragmenty najciekawszych tytułów, a także odświeżaliśmy nasze wcześniejsze publikacje. Spośród nich wybraliśmy 10 artykułów, które czytaliście najczęściej.

Top 10 Czytaj PL – najpopularniejsze artykuły 2020 roku

1. Najlepsze kryminały – TOP 10 współczesnych pisarzy

To nie jest żaden przypadek, w 2020 roku najchętniej czytaliście artykuł poświęcony współczesnym autorom kryminałów! Liczby całkowicie nas przerosły – artykuł czytaliście blisko 100 tysięcy razy! Bohaterami artykułu są zarówno polscy (Marek Krajewski, Wojciech Chmielarz), jak i zagraniczni (Camilla Läckberg, Jo Nesbø) pisarze i pisarki. Zebraliśmy dla was 10 najciekawszych nazwisk współczesnego kryminału, jeśli jeszcze nie czytaliście tego zestawienia, to przyszedł najwyższy czas, by nadrobić zaległości!

Najlepsze kryminały – TOP 10 współczesnych pisarzy

2. TOP10 książek młodzieżowych

Na drugim miejscu znalazł się artykuł, który cieszy się powodzeniem nieprzerwanie od blisko trzech lat! To krótki przewodnik po najciekawszych współczesnych książkach dla młodzieży (zwanych często young adult). Znajdziecie w nim zarówno cykle powieściowe, jak i książki stanowiące osobne historie, książki fantasy, jak i powieści obyczajowe.

Najlepsze książki młodzieżowe – Top 10

3. Najbardziej wyczekiwane książki 2020 roku

Tradycyjnie, jak co roku, na początku stycznia przygotowaliśmy dla was zestawienie najciekawszych zapowiedzi 2020 roku. Pisaliśmy w nim o takich książkach, jak „Testamenty” Margaret Atwood, „Normalni ludzie” Sally Rooney oraz „Osobistym przewodniku po Pradze” Mariusza Szczygła.

Najbardziej wyczekiwane książki 2020 roku

4. Jak prawidłowo czytać powieści Marka Krajewskiego

W 2020 roku Marek Krajewski pozytywnie zaskoczył swoich czytelników wydając aż dwie książki. Pierwsza z nich to powieść„Pomocnik kata” z Edwardem Popielskim w roli głównej. Druga, „Moloch”, jest kolejną częścią cyklu kryminalnego o Eberhardzie Mocku. W tekście, zamykającym podium, podpowiadamy jak najlepiej czytać książki Krajewskiego.

Jak prawidłowo czytać powieści Marka Krajewskiego?

5. Najbardziej wyczekiwane książki 2019 roku

Wyjątkowo wysoko, bo aż na 5 miejscu, znalazł się artykuł z najciekawszymi zapowiedziami 2019 roku. Artykuł odświeżaliśmy cały ubiegły rok, dlatego znajdowały się tam również tytuły, których premiery nie były dużo wcześniej zapowiadane.

Najbardziej wyczekiwane książki 2019 roku

6. Jak czytać książki Lovecrafta

H.P. Lovecraft to jeden z najważniejszych autorów horrorów, do którego nawiązywały kolejne pokolenia twórców, nie tylko pisarzy, ale również muzyków, autorów gier, malarzy a nawet słynnych okultystów. Lovecraft zasłynął jako twórca mitologii Cthulhu oraz kreator opowiadań, w których atmosfera gęstnieje ze strony na stronę. Po które utwory pisarza, którym inspirowali się Stephen King, Graham Masterton, Metallica czy Neil Gaiman, najlepiej sięgnąć? Tego dowiecie się z artykułu Mikołaja Kołyszko!

Książki Lovecrafta – jak zacząć czytać? Poradnik dla początkujących

7. Carlos Ruiz Zafón. Jak zacząć czytać jego książki

Rok 2020 był wyjątkowo wstrząsający dla miłośników literatury. Na przestrzeni ostatnich dwunastu miesięcy zmarło wielu wybitnych pisarzy. Jednym z nich był Carlos Ruiz Zafón, autor bestsellerowego cyklu „Cmentarz Zapomnianych Książek”. Śmierć Zafóna wstrząsnęła światem literackim, głównie ze względu na jego wiek – pisarz zmarł na raka jelita grubego w wieku zaledwie 56 lat. Nie dziwi nas zatem popularność artykułu o dorobku autora „Cienia wiatru”. Mimo że artykuł opublikowaliśmy w 2018 roku, to czytaliście go bardzo chętnie.

Carlos Ruiz Zafón – jak zacząć czytać jego książki?

8. Olga Tokarczuk – jak zacząć czytać?

Kolejny raz na liście najchętniej czytanych tekstów znalazł się artykuł o tym, jak zacząć czytać książki Olgi Tokarczuk. Jego nieustająca popularność nie dziwi, szczególnie do czasu przyznania autorce Nagrody Nobla w dziedzinie literatury. Niedawno swoją premierę miała pierwsza książka napisana przez Tokarczuk już po otrzymaniu prestiżowego wyróżnienia. To „Czuły narrator” zawierający starannie wyselekcjonowane eseje i wykłady autorki. Jeśli lektura tej i innych książek noblistki jeszcze przed wami, w naszym tekście podpowiadamy, po którą powieść Tokarczuk polecamy sięgnąć w pierwszej kolejności.

Książki Olgi Tokarczuk – jak zacząć czytać?

9. J. R. R. Tolkien – ciekawostki o autorze „Władcy Pierścieni”

Dziewiąte miejsce zajął tekst poświęcony J.R.R. Tolkienowi, autorowi kultowego „Władcy Pierścieni”. W artykule piszemy o tym, jak wyglądała jego przyjaźń z twórcą cyklu powieści „Opowieści z Narni”, C.S. Lewisem i przedstawiamy teorie związane ze śmiercią Tolkiena.

J.R.R. Tolkien – ciekawostki o autorze „Władcy Pierścieni”

10. 10 najciekawszych książek o ptakach

Zestawienie zamyka artykuł, w którym przedstawiliśmy 10 najciekawszych książek o ptakach. Znajdziecie w nim między innymi nominowany do licznych nagród zbiór esejów, gawędziarską opowieść o życiu ptaków i ich zwyczajach, a także książkę pokazującą relację ludzi z tymi fascynującymi zwierzętami.

10 najciekawszych książek o ptakach

Dziękujemy wam bardzo za cały miniony rok. Mamy nadzieję, że ten przyszły okaże się przede wszystkim spokojniejszy. Życzymy wam wszystkiego najlepszego w nadchodzącym roku!

Artykuł Czytaj PL – najpopularniejsze artykuły 2020 roku pochodzi z serwisu Czytaj PL.

Pióro Fredry i Dobre Strony 2020 – znamy laureatów

Martyna Gancarczyk — Wed, 16 Dec 2020 11:22:35 +0000

Znamy już laureatów Nagrody Edytorskiej Pióro Fredry 2020 oraz Nagrody Edytorskiej Dobre Strony 2020. W tym roku po raz pierwszy w historii jedyne z najważniejszych nagród edytorskich w kraju zostały przyznane online.

Pióro Fredry i Dobre Strony 2020 – ogłoszenie laureatów

Ogłoszenie laureatów odbyło się 14 grudnia w klubie Proza we Wrocławskim Domu Literatury, a transmisję z wydarzenia można było oglądać na fanpejdżach Wrocławskich Targów Dobrych Książek, Wrocławskiego Domu Literatury i Wrocławia Miasta Literatury UNESCO. Pióro Fredy trafiło do wydawnictwa Karakter za książkę „Z rzeczy pierwszych” autorstwa Eliota Weinbergera, w przekładzie Mikołaja Denderskiego i z projektem graficznym Przemka Dębowskiego. Natomiast Dobre Strony otrzymało wydawnictwo Dwie Siostry za książkę „Turonie, żandary, herody” z tekstem i ilustracjami Anny Kaźmierak. Oba zwycięskie wydawnictwa otrzymają po 20.000 złotych, które zgodnie z regulaminem konkursu są zobowiązane przeznaczyć na wydanie kolejnej książki.

Kup ebooka lub książkę na Woblink.com

Wręczenie Pióra Fredry i Dobrych Stron co roku odbywa się podczas grudniowych Wrocławskich Targów Dobrych Książek. Tym bardziej cieszy fakt, że choć targi – ze względu na pandemię – musiały zostać odwołane, tegoroczna edycja Nagrody Edytorskiej Pióro Fredy i Nagrody Edytorskiej Dobre Strony odbyła się, a nagrody trafiły do wydawców. Łącznie do Nagród Edytorskich Pióro Fredry i Dobre Strony zgłoszono w tym roku 176 książek z 70 wydawnictw. Nadesłane książki ocenia jedno wspólne jury w składzie: Marcin Czerwiński, Janusz Górski, Grażyna Lange, Anita Wincencjusz-Patyna (przewodnicząca), Karolina Maria Wiśniewska. W przypadku obu wyróżnień główna nagroda wynosi 20.000 złotych, a jej sponsorem jest Fundacja KGHM Polska Miedź. Laureaci otrzymują także pamiątkowe statuetki wykonane przez wrocławskie artystki. W przypadku Pióra Fredry autorką statuetki jest Agnieszka Leśniak-Banasiak, a statuetkę Dobre Strony zaprojektowała Agata Ilona Brożek.\

Wydawnictwo Karakter laureatem Pióra Fredry 2020

Pióro Fredry 2020 otrzymało – już drugi rok z rzędu – wydawnictwo Karakter. Tym razem nagrodzona została książka „Z rzeczy pierwszych” autorstwa Eliota Weinbergera, w przekładzie Mikołaja Denderskiego i z projektem graficznym Przemka Dębowskiego. Jury nagrodziło książkę „za projekt graficzny książki bardzo bliski doskonałości, wciąga czytelnika w wielopoziomową, trójstronną grę pomiędzy okładką, obwolutą i borghesowskim światem tekstu Weinbergera. Autorowi projektu graficznego udało się stworzyć mariaż spraw trudnych, a czasem nawet sprzecznych: precyzji i tajemnicy, subtelności i ryzyka, klasyki i eksperymentu. Decyzja jury była jednogłośna” – uzasadniała przewodnicząca jury Anita Wincencjusz-Patyna.

Poza zwycięską publikacją do tej nagrody nominowane były także następujące publikacje: „Rośliny i zwierzęta / Plants & animals”, przekład: Jessica Taylor-Kucia, projekt graficzny: Krzysztof Radoszek, fotografie: Jakub Chojnacki, wydana przez Międzynarodowe Centrum Kultury w Krakowie; „Muzeum Lubomirskich 1823–1940. Zbiór malarstwa”, autorzy: Beata Długajczyk, Leszek Machnik, projekt okładki: Agnieszka Pasierska / Pracownia Papierówka, opracowanie graficzne: Robert Oleś /d2d.pl, Wydawnictwo Ossolineum; seria Tajfuny „mini”: „Cytryna” (autor: Motojirō Kajii, przekład: Anna Karpiuk) i „Gorączka złotych rybek” (autorka: Kanoko Okamoto, przekład: Anna Wołcyrz), projekt graficzny serii: Masaomi Fujita / tegusu Inc., projekt graficzny okładki i typograficzny bloku: to/studio, Wydawnictwo Tajfuny oraz „Elementarz polskiej kultury”, tekst: Ewa Solarz, Karol Szafraniec, Małgorzata Miśkowiec, opracowanie graficzne: Anna Niemierko, ilustracje: Basia Flores, Ola Jasionowska, Igor Kubik, Karolina Lubaszko, Julia Mirny, Małgorzata Nowak, Tomasz Opaliński, Urszula Palusińska, Tin Boy (Łukasz Majewski), Marta Tomiak, Łukasz Zbieranowski, Wydawnictwo Wytwórnia.

Dobre Strony 2020 dla wydawnictwa Dwie Siostry

Nagroda Edytorska Dobre Strony wyróżnia z kolei najpiękniej wydane książki dla dzieci. W tym roku laureatem zostało wydawnictwo Dwie Siostry za książkę „Turonie, żandary, herody” z tekstem i ilustracjami Anny Kaźmierak. Jury – jak usłyszeliśmy w odczytanym werdykcie – nagrodziło tę publikację „za autentyczną energię, którą książka wręcz kipi, emitując własne kolory (ze skali Pantone). Już sama oprawa angażuje odbiorcę w intrygującą, niebanalną współpracę z autorką. Projekt oddaje fascynację folklorem i pokazuje, jak można tę fascynację przełożyć na wciągającą koncepcję książki aktywnościowej. Świeże i pomysłowe spojrzenie na turonie i spółkę!”

Kup książkę na Woblink.com

Dobre Strony 2020 – nominacje

Do Dobrych Stron 2020 nominowane były również książki: „Jak ugryźć teatr współczesny?”, tekst: Gosia Kulik, Tomek Żarnecki, projekt okładki i ilustracje: Gosia Kulik, wydane przez Fundację na Rzecz Kultury i Edukacji im. Tymoteusza Karpowicza; „Nolens volens czyli Chcąc nie chcąc. Prawie 100 sentencji łacińskich i kilka greckich”, tekst: Zuzanna Kisielewska, ilustracje: Acapulco Studio / Małgorzata Nowak i Agata Dudek, Wydawnictwo Druganoga, „Prezent dla dwojga”, tekst: Mikołaj Łoziński, ilustracje: Janek Koza, opracowanie graficzne: Janek Koza, Julita Gielzak, Tomasz Malejki, Wydawnictwo Format oraz „Beskid bez kitu”, tekst i ilustracje: Maria Strzelecka, Wydawnictwo Libra PL.

Organizatorem Nagrody Edytorskiej Pióro Fredry i Nagrody Edytorskiej Dobre Strony jest Wrocławski Dom Literatury.

Więcej informacji na www.literatura.wroclaw.pl i www.targiksiazki.wroclaw.pl.

Artykuł Pióro Fredry i Dobre Strony 2020 – znamy laureatów pochodzi z serwisu Czytaj PL.

„Zimowla” najchętniej wybieraną książką akcji Czytaj PL 2020

Martyna Gancarczyk — Fri, 11 Dec 2020 12:53:14 +0000

720 godzin wypełnionych czytaniem najlepszych kryminałów, literatury pięknej, poradnikowej i młodzieżowej oraz reportażu dla wszystkich, którzy dołączyli w tym roku do Czytaj PL. Właśnie tyle czasu uczestnicy akcji mieli na pobranie i przeczytanie oraz zachęcenie innych do sięgnięcia po 12 tytułów, które przygotowali organizatorzy największej takiej inicjatywy czytelniczej, dając jednocześnie wszystkim 12 powodów do tego, by „znowu czytać”. Spośród dostępnych przez cały listopad e-booków i audiobooków największą popularnością cieszyła się „Zimowla” Dominiki Słowik.

Akcja Czytaj PL 2020

Listopadowa akcja po raz kolejny pokazała, że miłośnicy książek to mocno zmotywowana do działania grupa, za sprawą której literatura króluje i daje ukojenie nawet w najmniej sprzyjających okolicznościach. Pandemia sprawiła, że tegoroczna akcja nie była obecna w szkołach, ani na nośnikach reklamowych w partnerskich miastach i nie zaznaczyła, tak jak w poprzednich edycjach, swojej obecności w instytucjach kultury, bibliotekach czy kawiarniach i klubach na terenie kraju. Mimo tego uczestnicy Czytaj PL stanęli na wysokości zadania. Dowodem na to jest blisko 50 tysięcy pobrań aplikacji Woblink i ponad 100 tysięcy wypożyczeń e-booków i audiobooków w dostępnych w akcji.

Czytaj PL – najlepsze książki za darmo

– Tradycyjnie postawiliśmy na najlepsze książki, utytułowanych twórców i ważne wydawnictwa. To przede wszystkim dzięki nim akcja Czytaj PL po raz kolejny dotarła do tylu czytelników i czytelniczek, zarówno tych, którzy „znowu” sięgnęli po wybrane przez nas książki, jak i tych nowych, których do czytania odrobinę zmusiliśmy. A mieliśmy 12 świetnych, bestsellerowych powodów, by czytać – mówi dyrektor KBF Izabela Błaszczyk –Do czytania zagrzewaliśmy na wiele sposobów. Zaprosiliśmy do udziału w akcji Uber Eats, które pomogło nam przez żołądek trafić w czytelnicze gusta użytkowników aplikacji. Przez ostatni weekend listopada, wraz z uczestnikami wyzwania #znowuczytamchallenge ustanowiliśmy rekord w czytaniu e-booków i audiobooków. To nie jest łatwy czas dla kultury, ale akcja Czytaj PL dała radę.

Zimowla numerem 1 akcji Czytaj PL 2020

„Zimowla” Dominiki Słowik, powieść laureatki Paszportu „Polityki” 2019 i finalistki Nagrody Literackiej Gdynia była w tym roku najczęściej pobieraną książką Czytaj PL. To opowieść o pełnej tajemnic miejscowości w Dolinie Zmornickiej, w której autorka po mistrzowsku miesza thriller i powieść grozy, zaciera granice między możliwym i niemożliwym, by zabrać czytelnika w gąszcz trudnych do wyjaśnienia zjawisk codzienności.

Kup ebooka lub książkę na Woblink.com

Pisarka wielokrotnie podkreślała, że w akcji bierze udział nie tylko jako autorka jednego z dostępnych tytułów, ale także jako zagorzała czytelniczka i miłośniczka literatury, która od lat dopinguje proczytelnicze inicjatywy. Podobnie jak Jakub Małecki, który jest autorem „Horyzontu”, powieści, która znalazła się na trzeciej pozycji „wielkiej trójki” książek najchętniej pobieranych w Czytaj PL 2020. Na miejscu drugim w zestawieniu uplasował się w tym roku poradnikowy bestseller Stefanie Stahl „Kochaj najlepiej jak potrafisz”. W TOP 5 znalazły się ponadto uhonorowany podwójną Nagrodą Literacką „Nike” – od jury i czytelników – zbiór reportaży Mariusza Szczygła „Nie ma” oraz „Historia bez cenzury 5. I straszno, i śmieszno – PRL” Wojtka Drewniaka.

Kup książkę lub ebooka na Woblink.com

-Z oczywistych względów nie byliśmy w tym roku obecni z plakatami akcji w przestrzeni miast, a także w szkołach, które działają w trybie zdalnym. Nie stanęło to jednak na przeszkodzie, by dzielić się literaturą, refleksjami i emocjami, jakie wywołuje, by propagować dobrą literaturę oraz czytelnictwo, jako wartościowy sposób spędzania czasu, rozwijania wyobraźni i budowania czytelniczej wspólnoty. To sukces, że rokrocznie Czytaj PL i towarzysząca jej akcja dla młodzieży Upoluj swoją książkę zaznacza swoją obecność w literackim świecie. W tym roku najsilniej głos literatury słyszany był w przestrzeni wirtualnej, w kanałach społecznościowych i blogosferze, czyli tu gdzie w tym trudnym czasie gromadzi się najwierniejsze grono miłośników literatury – mówi Dariusz Jaworski, dyrektor Instytutu Książki, który jest strategicznym partnerem akcji Czytaj PL.

Organizatorzy i partnerzy

Organizatorzy Czytaj PL: Miasto Kraków, KBF – instytucja kultury Miasta Krakowa, operator programu Kraków Miasto Literatury UNESCO, Woblink

Partner strategiczny: Instytut Książki

Wydawcy: Wydawnictwo Znak, Wydawnictwo SQN, Dowody na Istnienie, Wielka Litera, Czwarta Strona, Filia, Wydawnictwo Otwarte, We Need YA, Wydawnictwo Literackie, Karakter, Wydawnictwo Marginesy

Miasta partnerskie: Białystok, Bielsko-Biała, Bydgoszcz, Bytom, Częstochowa, Elbląg, Gdańsk, Gdynia, Grudziądz, Katowice, Legnica, Lublin, Łódź, Nowy Sącz, Olsztyn, Opole, Płock, Poznań, Przemyśl, Radom, Rzeszów, Siedlce, Słupsk, Sopot, Szczecin, Toruń, Warszawa, Zamość, Zielona Góra.

W promocję akcji włączyły się też Polska Stacja Antarktyczna im. Henryka Arctowskiego na Antarktydzie oraz Miasta Literatury UNESCO: Norwich (UK), Edynburg (UK), Seattle (USA), Reykjavik (Islandia), Nottingham (UK), Quebec (Kanada), Manchester (UK), Exeter (UK), Heidelberg (Niemcy), Mediolan (Włochy)

Akcja dofinansowana ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego

Artykuł „Zimowla” najchętniej wybieraną książką akcji Czytaj PL 2020 pochodzi z serwisu Czytaj PL.

Cyberpunk 2077 – książki, które musi przeczytać każdy fan gry

Martyna Gancarczyk — Thu, 10 Dec 2020 15:24:20 +0000

Zamglone, deszczowe metropolie, zatłoczone uliczki, wielkie świetliste billboardy, drapacze chmur, a na nich pulsujące neony. To wszystko, jako tło brutalnej, apokaliptycznej i zmechanizowanej rzeczywistości, skażonej przestępczością, handlem ludzi i nierównościami społecznymi. Po prostu – cyperpunk. Dziś, 10 grudnia 2020 roku, swoją (kilkukrotnie przekładaną) premierę ma gra komputerowa „Cyberpunk 2077”. To jedna z najbardziej wyczekiwanych gier od czasów premiery „GTA V” i „Wiedźmina 3”. A przy tej okazji warto zagłębić się w świat tego uniwersum, którego źródeł można szukać w książkach.

Cyberpunk 2077 – co to jest?

„Cyberpunk 2077” to fabularna gra wideo, wyprodukowana przez polską wytwórnię CD Project Red. Pierwotnie gra miała ukazać się 16 kwietnia bieżącego roku, jednak jej premiera kilkukrotnie była przenoszona. Koncepcja gry opiera się na uniwersum znanym z gry fabularnej „Cyberpunk 2020”. Jej fabuła rozgrywa się 57 lat po wydarzenia znanych z pierwowzoru, a gracze mają okazję wcielić się w bohatera, który porusza się w otwartym świecie – konkretnie w fikcyjnym mieście Night City.

Uniwersum „Cyberpunka 2077” (a wcześniej „Cyberpunka 2020”) w dużej mierze wywodzi się z powieści science-fiction drugiej połowy XX wieku. Za „biblię” cyberpunku uznaje się „Trylogię Czasu” Williama Gibsona, którą otwiera powieść „Neuromancer”, wydana pierwotnie w 1984 roku. Kolejną książką, choć wydaną kilkanaście lat przed „Necromancerem” jest powieść „Czy androidy śnią o elektrycznych owcach?”, autorstwa Philipa K. Dicka, oraz jej kultowa ekranizacja pt. „Blade Runner”. Przedstawiona w nich została wizja świata przyszłości, w którym ludzie skolonizowali inne planety, na ziemi zaś, w skutek bliżej nieokreślonej katastrofy, panują fatalne warunki egzystencjalne. Fabuła przedstawia jeden dzień z życia Ricka Deckarda zawodowo zajmującego się tropieniem i likwidowaniem androidów, które nielegalnie uciekły na Ziemię z innych planet skolonizowanych przez ludzi.

Kup ebooka lub książkę na Woblink.com

W wielkim skrócie, świat cyberpunku charakteryzuje się ogromnym ilorazem elektryfikacji i robotyzacji życia codziennego. To dystopijna wizja przyszłości, w której, w wyniku rozwoju sztucznej inteligencji, wiele obszarów życia codziennego ludzi zdominowały różnego rodzaju roboty. Większość prozaicznych obowiązków została zmechanizowana – roboty wywożą śmieci, wykonują skomplikowane operacje czy sterują ruchem ulicznym. Cyberpunkowy świat mieni się setkami neonowych kolorów, których źródłem są reklamowe billboardy, awatary i wszechobecne maszyny.

Istotną rolę w życiu społecznym odgrywa zaś informacja – jej przetwarzanie i sposób przekazywania ma ogromny wpływ na kontrolę społeczeństwa. W wyniku konfliktów i katastrof, większość ludzi mieszka w ogromnych miejskich aglomeracjach, w których panuje bardzo widoczne rozwarstwienie społeczne i anarchia. Dzielnicami rządzą gangi, a każdy obywatel ma prawo do posiadania broni. Przez to dochodzi do brutalnych walk o dominację. Jednym z takich megamiast jest Night City, po którym mogą poruszać się gracze „Cyberpunka 2077”.

Cyberpunkowy świat wpisuje się w nurt retrofuturystyczny – w przedstawionym świecie widać wiele naleciałości ze stylistyki retro. Dzięki połączeniu bardzo mocno zarysowanej wizji przyszłości z „oldschoolową” stylistyką i sentymentem za bezpowrotnie pogrzebanym światem przeszłości, powstał jeden z najciekawszych, zarówno tematycznie, jak i wizualnie, nurtów fantastyki.

Książki utrzymane w stylistyce cyberpunkowej

Źródeł cyberpunku należy szukać w literaturze. Podstawą do powstania uniwersum, a później gry są powieści oraz gry fabularne, pierwotnie wydane w formie papierowej. Przy okazji premiery gry powstało też kilka antologii i powieści, których fabuła rozgrywa się w neonowym świecie cyberpunku.

Cyberpunk. Odrodzenie – Andrzej Ziemiański

W „Cyberpunku” autor kultowej „Achai” przenosi czytelników w bliżej nieokreśloną przyszłość prosto do gigantycznego, rozświetlonego milionem neonów Zakazanego Miasta, w którym królują nauka przyszłości i zbrodnia.

Spowite mgłą i deszczem wieżowce, zatłoczone uliczki, wielkie reklamy i pulsujące neony to tło rzeczywistości pełnej przestępczości, nielegalnego handlu ludzkim ciałem oraz bronią. To świat, w którym jednostka nie ma żadnego znaczenia, a za los społeczności odpowiadają wyłącznie gangi i korporacje. Tak wygląda Zakazane Miasto, do którego będzie musiał wkroczyć Shey Scott, śmiertelnie chory eks policjant. Razem z partnerem próbują namierzyć Axel Staller, siostrę bliźniaczkę kobiety, która w biały dzień zamordowała kilkanaście osób z niewiadomych przyczyn.

Z problematyki cyberpunku. Literatura – Sztuka – Kultura – Adam Mazurkiewicz

Książka „Z problematyki cyberpunku” jest obszerną pracą, która została poświęcona zjawisku fantastyki cyberpunkowej. Adam Mazurkiewicz bada media poświęcone współczesnej popkulturze, pokazuje „wspólnotę wyobraźni” twórców z najróżniejszych kultur czy kręgów językowych. Tłumaczy również jak kultura popularna wpływa na zacieranie granic.

Kup ebooka na Woblink.com

Mrok nad Tokyoramą – Robert Szmidt

„Mrok nad Tokyoramą” to najnowsza powieść Roberta Szmidta, polskiego pisarza fantasy i science fiction. Jest rok 2077. Globalne ocieplenie i zatrucie środowiska doprowadziło do szeregu katastrof naturalnych. Życie jest możliwe tylko tam, gdzie pojawia się technologia. Większość osób, które przetrwały, mieszka w monumentalnych metropoliach, gdzie każdy aspekt życia jest pod kontrolą współpracujących z gangami korporacji, które w nowy świecie całkowicie zastąpiły państwa. Także globalna rozrywka zmieniła się – jej najpopularniejszą formą jest oglądanie wyświetlanych na holo ekranach brutalnego sportu będącego połączeniem szachów i sportów walki. W takim świecie przyszło żyć Rafałowi Tymurze, Polakowi o japońskich korzeniach. Mężczyzna pracuje jako ochroniarz podrzędnego polityka, ale kiedy ludzie jednego z oligarchów zabijają jego żonę, Tymura postanawia dokonać zemsty. Do celu mają doprowadzić go nowa tożsamość, cyborgizacja i wkroczenie do przestępczego półświatka Tokyoramy.

Kup ebooka lub książkę na Woblink.com

Cyberpunk 1982-2020 – Michał Wojtas

Autor książki, Michał Wojtas, dociera do korzeni cyberpunka – jego filozofii, założeń i estetyki. Wyjaśnia, skąd wzięły się pomysły danych autorów i jaki wpływ miała na nich literatura science fiction lat 50. Pokazuje także w jaki sposób awangardowy twórca komiksów pochodzący z Francji ukształtował wizję cyberpunka w amerykańskich blockbusterach.

Kup audiobooka lub książkę na Woblink.com

Cyberpunk: monumentalna metropolia nocą, rozświetlone milionem neonów z plątaniną wąskich uliczek. Na każdym kroku można kupić cyber miłość, wszczepić dodatkową kończynę czy przeżyć czyjeś wspomnienia. Michał Wojtas w „Cyberpunku 1982-2020” zabiera czytelników w podróż po popkulturowym labiryncie, prezentując inspirujących się nawzajem twórców tworzących wizję świata przyszłości. Świata zniszczonego przez zmiany klimatyczne i wielkie korporacje.

Cyberpunk 2077. Jedyna oficjalna książka o świecie gry Cyberpunk 2077 – Marcin Batylda

To jedyna oficjalna książka o świecie gry „Cyberpunk 2077” będąca obszernym, studium wiedzy o nowej produkcji CD PROKECT RED. „Cyberpunk 2077” jest bogato ilustrowanym przewodnikiem, dzięki któremu czytelnicy mogą w mgnieniu oka przenieść się do tętniącej życiem, futurystycznej metropolii Night City, centrum akcji gry. To starannie przygotowany tytuł zawierający wszystko, co trzeba wiedzieć o postaciach, świecie i historii najbardziej wyczekiwanej gry 2020 roku.

Cykl Fundacja – Isaac Asimov

Isaac Asimov to jeden z czołowych twórców science fiction. Był nie tylko pisarzem, ale także naukowcem specjalizującym się w biochemii. Najważniejszym i najbardziej popularnym dziełem w jego dorobku jest niewątpliwie cykl „Fundacja”. Składa się z siedmiu tomów i jest rozbudowanym i dopracowanym studium procesów historycznych oraz związanych z nimi tematów takich jak manipulacja czy władza. Cykl utrzymany jest w nurcie fantastyki naukowej. Opowiada o końcu i rozpadzie Imperium Galaktycznego obejmującego swoim zasięgiem całą Galaktykę. Pierwszą powieścią otwierającą „Fundację” jest „Preludium Fundacji”.

Kup ebooka na Woblink.com

Poza „Fundacją” warto zwrócić uwagę na cykl „Roboty”, a przede wszystkim na opowiadanie „Zabawa w berka” z pierwszego tomu serii „Ja, robot”. Autor przedstawił tam trzy prawa robotów. Wywarły one bardzo duży wpływ na twórców science fiction, a także na naukowców interesujących się zagadnieniem SI.

Futurologiczna literatura popularnonaukowa

Tematy, które w przeszłości były opisywane przede wszystkim w literaturze science fiction – sztuczna inteligencja, roboty, bioinżynieria i “nieśmiertelność” – są coraz częściej poruszane w literaturze non-fiction. Wartymi uwagi tytułami popularnonaukowymi oscylującymi wokół tych zagadnień są np. „Ludzkość poprawiona” Grzegorza Lindenberga, „Sztuczna Inteligencja. Nieludzka, arcyludzka” Pawła Oksanowicza i Aleksandry Przegalińskiej oraz „Homo deus. Krótka historia jutra” Yuvala Noah Harariego. Pierwsza z nich tłumaczy, na czym polega rewolucja w genetyce oraz jak działa i co obecnie potrafi sztuczna inteligencja. Książka Aleksandry Przegalińskiej i Pawła Oksanowicza dotyczy przede wszystkim SI, jej twórców i początków. Z kolei w „Homo deus” autor szuka odpowiedzi na pytanie o to, co czeka nas w przyszłości. Ponadto udowadnia, że ludzkość przystąpiła już do realizacji marzeń o nieśmiertelności.

Więcej książek z uniwersum Cyberpunku możecie znaleźć w artykule, który ukazał się na blogu Woblink.com.

Artykuł napisali: Martyna Gancarczyk i Jakub Krasny

Artykuł Cyberpunk 2077 – książki, które musi przeczytać każdy fan gry pochodzi z serwisu Czytaj PL.

Śląsk – 10 książek o Śląsku, które warto przeczytać

Martyna Gancarczyk — Fri, 04 Dec 2020 13:12:10 +0000

4 grudnia co roku obchodzimy w Polsce Barbórkę. W dzień świętej Barbary z Nikomedii, patronki godnej śmierci i ciężkiej pracy, świętują górnicy i ludzie związani z tą dziedziną, czyli geolodzy i badacze paliw kopalnych. Górnicy ubrani w tradycyjne stroje udają się na uroczystą mszę świętą, śpiewają tradycyjne pieśni, a po obiedzie idą na koncerty i bale. Barbórkę poprzedzają karczmy piwne – rodzaj tradycyjnej biesiady, w czasie której górnicy w galowych strojach biorą udział w piwnej bitwie. Obchody Barbórki to jeden z najbardziej znanych zwyczajów kojarzonych ze Śląskiem.

Śląsk to niezwykle interesujący teren na pograniczu Polski, Czech, Niemiec i Słowacji, który na przestrzeni wieków znajdował się w granicach wielu krajów, królestw czy księstw, niejednokrotnie rozdzielany i scalany. Od 1945 roku w większości znajduje się w granicach Polski. Śląska tożsamość i dziedzictwo są wielką mieszanką, w której można znaleźć wpływy wielu kultur, języków i tradycji. Dzięki tak bogatej, ale też tragicznej i niejednoznacznej historii Śląsk od zawsze doskonale nadaje się na tło powieści. Z okazji Barbórki prezentujemy siedem książek, w których Śląsk odgrywa kluczową rolę.

„Drach” – Szczepan Twardoch

Znajdź książkę lub audiobooka na Woblink.com

Najpopularniejszym piewcą Śląska w ostatnich latach stał się niewątpliwie Szczepan Twardoch. Pisarz wielokrotnie w swoich książkach poruszał temat śląskiej tożsamości, jednak częściej o jego poglądach na ten temat można usłyszeć i przeczytać w wywiadach, podczas spotkań autorskich, w felietonach oraz dzięki aktywności w mediach społecznościowych. Książką, której fabuła w całości poświęcona została Śląskowi, jest wielokrotnie wyróżniany i nominowany do Nike „Drach” – ponadczasowy obraz naznaczonej krwią małej ojczyzny Twardocha. Książka jest bardzo trudna w odbiorze, nie tylko ze względu na potężny bagaż emocjonalny, ale głównie przez nielinearność fabuły i multijęzykowy sposób prowadzenia narracji. Dzięki zastosowaniu takich zabiegów Twardoch wyeksponował tragiczną, niejednoznaczną i zawiłą historię Śląska. Niedawno ukazał się śląski przekład „Dracha”.

„Kajś. Opowieść o Górnym Śląsku” – Zbigniew Rokita (reportaż)

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

We wrześniu 2020 roku, w słynnej serii Sulina Wydawnictwa Czarne, ukazała się arcyciekawa książka poświęcona Górnemu Śląskowi. „Kajś” to efekt rodzinnych odkryć oraz pracy dziennikarskiej Zbigniewa Rokity. Reportażysta przeplata opowieść o swojej śląskiej rodzinie opowieściami o Śląsku i na odwrót. Jest tu o burzliwej historii Górnego Śląska, czyli przemieszczających się granicach, plebiscytach i powstaniach, jest o śląskiej kulturze, śląskiej tożsamości, różnych wizjach Górnego Śląska, lokalnych politykach oraz ruchach separatystycznych. Również ten tytuł ukazał się w śląskim przekładzie.

„Piąta strona świata” – Kazimierz Kutz (powieść)

Rokita wiele miejsca poświęca śląskiej kulturze i śląskiej mitologii. Jedną z ich najjaśniejszych gwiazd jest postać Kazimierza Kutza, reżysera, pisarza, wreszcie skandalisty. Jednym z jego najgłośniejszych dzieł jest „Piąta strona świata” – jego debiutancka powieść, którą pisał na podstawie własnych obserwacji, rozmów i zasłyszanych lokalnych anegdot. To barwna, wielopokoleniowa i momentami bardzo brutalna wizja Śląska. Kutz w symboliczny sposób lawiruje między polszczyzną, a śląską gwarą, próbując wiernie opisać miejsce, gdzie zacierają się granice.

„Góra Tajget” i „Od jednego lucypera” – Anna Dziewit-Meller (powieści)

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

Obok hasła Śląsk po raz kolejny pojawia się słowo przeszłość. Wieloznaczna, ciemna, zawiła i dramatyczna. To nią splamiony jest współczesny Śląsk przedstawiony na kartach powieści Anny Dziewit-Meller. W „Górze Tajget” poznajemy życiorysy kilku osób, które starają się odnaleźć w śląskiej rzeczywistości. Bohaterowie powieści czują wewnętrzny niepokój, nieważne czy mieszkają tam od zawsze, wracają po latach, czy postanawiają rozpocząć na Śląsku nowe życie.

W 2020 roku ukazała się kolejna powieść Anny Dziewitt-Meller, której akcja ponownie w dużej części rozgrywa się na Śląsku. „Od jednego Lucypera” przedstawia historię górniczej rodziny i opowiada o mrocznych latach czterdziestych XX wieku, klasowej emancypacji, a także współczesnych problemach. Autorka porusza także temat, który wciąż bywa pomijany – rola i udział kobiet w historii, tej małej i wielkiej.

Znajdź na Woblink.com

„Atlas: doppelganger” – Dominika Słowik (powieść)

W swojej debiutanckiej powieści „Atlas: doppelganger” Dominika Słowik zabiera nas do stereotypowego familoka, a konkretnie wnętrza ciasnego śląskiego mieszkania z meblościanką. Akcja książki dzieje się w czasach transformacji, jednak fabularnie coraz dalej odpływa w przeszłość poprzez opowieść, której narratorka słucha podczas wizyty u dziadka swojej koleżanki. Starszy człowiek relacjonuje swoje marynarskie przygody i morskie podróże. Za każdym razem dokłada kolejną cegiełkę do swojej historii, która zaczyna się rozgałęziać i lawirować na granicy jawy i snu, z czasem coraz bardziej pochłaniając dziewczyny. Ponury Śląsk z początku lat 90. zostaje zestawiony z barwnymi losami dziadka Ani. Książka Słowik jest bardzo ciekawie skonstruowana, dojrzała i oniryczna.

„Dyskretny urok Śląska” – Eva Tvrda

Znajdź na Woblink.com

Książka wchodzi w skład cyklu czeskiej pisarki Evy Tvrdej. Tym razem autorka przenosi czytelników na Śląsk Opawski, do Rohova w Kraiku Hulczyńskim. Książka uświadamia, że na Śląsk powinno patrzeć się nie tylko z perspektywy polsko-niemieckiej, ale również czeskiej. Trzeba bowiem pamiętać, że historycznie tamte tereny, na przestrzeni wieków znajdujące się w granicach kilku tworów narodowych, w różnych strefach wpływów, zamieszkiwało wiele różnych nacji. Tvrda stara się uwypuklić multikulturowość Śląska, tworząc obraz swojej małej ojczyzny.

„Mikrokosmos” – Norman Davies, Roger Moorhouse (książka historyczna)

Znajdź na Woblink.com

„Mikrokosmos” to literacki portret stolicy Śląska, miasta, które wielokrotnie zmieniało swoje związki kulturowe i polityczne. Wrocław to jedno z najdynamiczniej rozwijających się miast na Starym Kontynencie, które w ubiegłym roku pełniło funkcje Światowej Stolicy Książki i Europejskiej Stolicy Kultury. W czym tkwi magia tego miejsca? O tym jest książka Daviesa i Moorehouse’a – o wielokulturowości, bogactwie historycznym miejsca, w którym przez wieki spotykały się kultury, religie i nurty polityczne. Ważną częścią książki jest też polemika nad problemem „niemieckiego Breslau” i „polskiego Wrocławia”.

„Bar na starym osiedlu” – Sabina Waszut (powieść)

Znajdź na Woblink.com

„Bar na starym osiedlu” to opowieść o kobiecie, która po przyjęciu spadku po zmarłej babci przeprowadza się z Warszawy do Chorzowa. Ola Kies decyduje się na ponowne otwarcie osiedlowego baru, który prowadziła jej babcia. Bohaterka staje przed trudnym zadaniem powrotu do rzeczywistości, z której uciekła z matką dwadzieścia lat wcześniej. Będzie musiała zderzyć się ze wspomnieniami z przeszłości, nauczyć się życia w nowym/starym środowisku i wzbudzić zaufanie zamkniętej, lokalnej społeczności, która patrzy na nią z rezerwą. Ponadto powróci do niej pamięć o ojcu, którego Ola Kies postanawia odszukać.

„Miedzianka” – Filip Springer (reportaż)

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

Coppferberge, Kopferberg, Kupferberg, Miedzianka – tak na przestrzeni wieków nazywało się śląskie miasteczko, które przez przeszło 400 lat posiadało prawa miejskie. Co zatem doprowadziło do jego upadku? Wojna? Przemysł górniczy? Zniszczenia związane z wydobywaniem uranu przez Rosjan? Na te pytania starał się znaleźć odpowiedzi Filip Springer, który poświęcił „Miedziance” ponad dwa lata.

„Pokora” – Szczepan Twardoch (powieść)

Znajdź książkę lub ebooka na Woblink.com

Klamrą zamykamy naszą opowieść o Śląsku – od Twardocha zaczęliśmy, to na Twardochu skończymy. We wrześniu 2020 roku ukazała się bowiem jego najnowsza powieść pt. „Pokora”. Po dwóch książkach, których fabuła rozgrywa się głównie w Warszawie („Król”, „Królestwo”), Twardoch wraca literacko na swój rodzinny Śląsk.

Głównym bohaterem powieści jest tytułowy Alois Pokora, którego losy poznajemy w dniu zakończenia I wojny światowej. Pokora wychodzi ze szpitala na ulice Berlina, które jest już zupełnie innym miejscem – stary świat się skończył, Niemcy bowiem tę wojnę przegrali. Dwa żelazne krzyże, które Pokora otrzymał za służbę w niemieckiej armii na niewiele mu się przydadzą. Alois jest rozdarty między nowym, a starym światem, bowiem do żadnego z nich nie należy. Jest synem górnika z Górnego Śląsku, który dziwnym zrządzeniem losu zerwał więzy rodzinne, nie skończył na pracy w kopalni – ukończył studia, a następnie walczył na wojnie. Przez kolejne losowe sytuacje trafia z powrotem w rodzinne strony. Jednak na miejscu potyka się tylko z odrzuceniem i pogardą.

„Pokora” to opowieść o tym, jak karkołomnym zadaniem jest próba opisania śląskiej tożsamości. Co oznacza bycie Ślązakiem? Czy Ślązakom bliżej do Niemców, Czechów czy Polaków? To także opowieść o mieszkańcach ziem, które różne mocarstwa i kraje wyrywały sobie wzajemnie, nie bacząc na ich zdanie i kulturę.

Artykuł Śląsk – 10 książek o Śląsku, które warto przeczytać pochodzi z serwisu Czytaj PL.

TOP Książek - Czytaj PL

Najciekawsze portrety ojców w literaturze

Biblia i mitologia

Treny – Jan Kochanowski (1580 r.)

Pinokio – Carlo Collodi (1883 r.)

Pamiętniki Tatusia Muminka i Tatuś Muminka i morze – Tove Jansson (1950 r.)

Nagi sad – Wiesław Myśliwski (1969 r.)

Ojciec chrzestny – Mario Puzo (1969 r.)

„Cień wiatru” – Carlos Ruiz Zafón (2001 r.)

Droga – Cormac McCarthy (2006 r.)

Beksińscy. Portret podwójny – Magdalena Grzebałkowska (2014 r.)

Najważniejsze polskie nagrody literackie 2021 roku

Nagrody literackie 2021:

Nagroda Literacka Nike

Zbigniew Rokita – Kajś. Opowieść o Górnym Śląsku, Wydawnictwo Czarne

Paszport Polityki 2022

Łukasz Barys – Kości, które nosisz w kieszeni, Wydawnictwo Cyranka

Nagroda Literacka Gdynia

ESEJ: Joanna Krakowska – Odmieńcza rewolucja. Performans na cudzej ziemi, Wydawnictwo Karakter, Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Warszawie

PROZA: Waldemar Bawołek – Pomarli, Wydawnictwo Czarne

POEZJA: Natalia Malek – Karapaks, Wojewódzka Biblioteka Publiczna i Centrum Animacji Kultury w Poznaniu

PRZEKŁAD: Magda Heydel za tłumaczenie książki Katherine Mansfield – Opowiadania, Wydawnictwo Officyna

Nagroda Conrada

Elżbieta Łapczyńska – Bestiariusz nowohucki, Biuro Literackie

Nagroda im. Ryszarda Kapuścińskiego

Jessica Bruder – Nomadland, tłum. Martyna Tomczak, Wydawnitwo Czarne

Nagroda Literacka m.st. Warszawy

Zyta Rudzka – Tkanki miękkie, Wydawnictwo W.A.B.

Radosław Jurczak – Zakłady holenderskie

Aleksandra i Daniel Mizielińscy – Którędy do Yellowstone? Dzika podróż po parkach narodowych

Grzegorz Piątek – Najlepsze miasto świata, Wydawnictwo W.A.B

Joanna Rudniańska

Nagroda Fundacji im. Kościelskich

Jan Baron

Nagroda Literacka im. Gombrowicza

Aleksandra Lipczak – Lajla znaczy noc, Wydawnictwo Karakter

Nagroda Literacka Europy Środkowej „Angelus”

Kateryna Babkina – Nikt tak nie tańczył, jak mój dziadek, tłum. Bohdan Zadura, Warsztaty Kultury

Nagroda im. Zajdla

Agnieszka Hałas – Czerń nie zapomina, Dom Wydawniczy Rebis

Krzysztof Matkowski i Krzysztofa Rewiuk – Święci z Vukovaru

Nagroda Wielkiego Kalibru

Anna Kańtoch – Wiosna zaginionych, Wydawnictwo Czarne

Nagroda im. Wisławy Szymborskiej

Anna Adamowicz – Animalia, Biuro Literackie

Genowefa Jakubowska-Fijałkowska – Rośliny mięsożerne, Instytut Mikołowski

Wrocławska Nagroda Poetycka „Silesius”

Całokształt pracy twórczej: Ryszard Krynicki

Książka roku: Kamila Janiak – Zakaz rozmów z osobami nieobecnymi fizycznie, Wydawnictwo WBPiCAK

Debiut: Aleksander Trojanowski – Parkingi podziemne jako miasta spotkań, Biuro Literackie

Pióro Fredry

Muzeum Narodowe we Wrocławiu – „Eryka i Jan Drostowie. Mistrzowie szkła ze zbiorów Muzeum Narodowego we Wrocławiu” autorstwa Barbary Banaś, z projektem graficznym Joanny Jopkiewicz

Najlepsze książki roku 2021 wg redakcji Czytaj PL

Najlepsze książki roku 2021 wg redakcji Czytaj PL

„Bratnia dusza” – David Diop, tłum. Jacek Giszczak, Wydawnictwo Cyranka

„Między kibolami” – Bill Buford, tłum. Krzysztof Cieślik, Wydawnictwo Cyranka

„Heteronimy” – Fernando Pessoa, tłum. Wojciech Charchalis, Lokator

„Bestiariusz nowohucki” – Elżbieta Łapczyńska, Biuro Literackie

„Shuggie Bain” – Douglas Stuart, tłum. Krzysztof Cieślik, Wydawnictwo Poznańskie

„Piercing” – Ryū Murakami, tłum. Dariusz Latoś, Wydawnictwo Tafjuny

„Czerwone fragmenty” – Maggie Nelson, tłum. Anna Gralak, Wydawnictwo Czarne

„Golem” – Maciej Płaza

„Niepokój przychodzi o zmierzchu” – Marieke Lucas Rijneveld, tłum. Jerzy Koch, Wydawnictwo Literackie

Czytamy reportaże: Najlepsze polskie reportaże 2020 roku

Najlepsze polskie reportaże 2020 roku wg użytkowników grupy Czytamy reportaże

Marcin Kącki – Oświęcim. Czarna zima, Wydawnictwo Znak

Zbigniew Rokita – Kajś. Opowieść o Górnym Śląsku, Wydawnictwo Czarne

Karolina Sulej – Rzeczy osobiste. Opowieść o ubraniach w obozach koncentracyjnych i zagłady, Czerwone i Czarne

Magda Działoszyńska-Kossow – San Francisco. Drugi brzeg, Wydawnictwo Czarne

Mirosław Tryczyk – Drzazga. Kłamstwa silniejsze niż śmierć, Wydawnictwo Znak

Dorota Karaś, Marek Sterlingow – Walentynowicz. Anna szuka raju, Wydawnictwo Znak

Wojciech Szot – Panna doktór Sadowska, Dowody na Istnienie

Kamil Całus – Mołdawia. Państwo niekonieczne, Wydawnictwo Czarne

Wojciech Jagielski – Strona świata. Reporter o świecie, który się gwałtownie zmienia, Wydawnictwo Znak

Tomasz Grzywaczewski – Wymazana granica, Wydawnictwo Czarne

Najlepsze polskie reportaże 2020 roku – wyróżnienia honorowe:

Hanna Krall – Synapsy Marii H., Wydawnictwo Literackie

Aleksandra Lipczak – Lajla znaczy noc, Wydawnictwo Karakter

Agnieszka Rostkowska – Wojownicy o szklanych oczach. W poszukiwaniu nowej Turcji, Wydawnictwo Poznańskie

Najlepsze książki roku 2020 wg redakcji Czytaj PL

Najlepsze polskie reportaże 2020 roku
wg użytkowników grupy Czytamy reportaże